Sut y mae ystadegau Awdurdod Cyllid Cymru (yr Awdurdod) yn bodloni'r Cod Ymarfer ar gyfer Ystadegau ynghyd â dimensiynau gwerth, ymddiriedaeth ac ansawdd.

Cyhoeddwyd gyntaf:
15 Awst 2019
Diweddarwyd ddiwethaf:

Gwerth

Mae’r ystadegau hyn wedi cael eu sefydlu er mwyn diwallu gofyniad y defnyddiwr ar gyfer data ar weithredu'r Dreth Trafodiadau Tir, ar ôl sefydlu yr Awdurdod.

Mae ystadegau am y trethi cyfatebol yn Lloegr a’r Alban yn cael eu cyhoeddi gan Gyllid a Thollau EM a Cyllid yr Alban. Hyd at Ebrill 2018, yr oedd ystadegau ar warediadau tirlenwi yng Nghymru wedi’u cynnwys ym mwletin Cyllid a Thollau EM, ond ddim yn cael eu dangos fel gwerthoedd ar wahân o fewn data Cymru a Lloegr.

Cyllid a Thollau EM - Treth Tirlenwi Bwletin

Cyllid yr Alban – Ystadegau Treth Tirlenwi yr Alban

Yn yr adran dulliau o’r datganiadau ystadegol, rydym wedi nodi sut y byddwn yn addasu’r data i adlewyrchu’r dreth sy’n ddyledus yn y chwarter, sy’n caniatáu i ni amcangyfrif ac adrodd ar y Treth Gwarediadau Tirlenwi sy’n ddyledus yn y chwarter hwnnw. Bydd Cyllid a Thollau EM yn adrodd ar y ffurflenni treth a gyflwynwyd bob mis, sy’n dibynnu ar gyfnodau cyfrifyddu gweithredwyr y safleoedd tirlenwi, ac yna’n gwneud rhai addasiadau cyfrifyddu i adlewyrchu’r gweithgaredd chwarterol. Nid oedd modd i ni gyhoeddi yn ôl mis oherwydd y risg o ddatgelu manylion gweithredwyr safleoedd tirlenwi unigol ac rydym hefyd yn awyddus i'r dreth sy’n cael ei hadrodd ymwneud yn llwyr â’r cyfnod yr adroddir yn ei gylch. Noder felly, na fydd y data ar gyfer Cymru yn gwbl gymaradwy o bosibl â'r data ar gyfer Lloegr a gyhoeddir gan Gyllid a Thollau EM.

Dibynadwyedd

Mae'r ystadegau hyn wedi cael eu cynhyrchu yn unol â’r Cod Ymarfer ar gyfer Ystadegau.

Fel cynhyrchydd newydd o ystadegau swyddogol, rydym yn datblygu ein prosesau cyhoeddi ystadegol, a chyhoeddwyd yn blaenorol ein polisi ar allbynnau ystadegol, yn cynnwys:

  • y safonau proffesiynol a ddilynwyd wrth greu’r ystadegau hyn;
     
  • sut mae Swyddog Arweiniol Ystadegau yr Awdurdod yn rheoli cynnwys ac amseru’r allbynnau’n annibynnol;
     
  • sut rydyn ni’n rhoi gwybod i ddefnyddwyr am allbynnau sydd ar y gweill;
     
  • sut caiff data ei gasglu, ei storio a’i reoli; a
     
  • bydd staff sy’n ymwneud â chynhyrchu ystadegau’n mynd drwy ddatblygiad proffesiynol parhaus yn unol â fframwaith Cymwyseddau'r Gwasanaeth Sifil a fframwaith cymwyseddau Gwasanaeth Ystadegol y Llywodraeth.

Ansawdd

Rydym yn parhau i asesu ansawdd y data a byddwn yn parhau i wneud hynny wrth i fwy o ddata gael ei dderbyn.

Rydyn ni wedi asesu’r budd a’r pryderon posibl o ran ansawdd yn unol â chanllawiau Gwasanaeth Ystadegol y Llywodraeth ar ddefnyddio data gweinyddol, gan nodi unrhyw bryderon posibl o ran ansawdd. Mae’r tabl isod yn cyflwyno ein hasesiad cyfredol.

Ffynhonnell data

Proffil budd y cyhoedd

Lefel y risg o bryderon ynghylch ansawdd

Lefel yr wybodaeth sicrwydd a ddatblygir

Ffurflenni Treth Gwarediadau Tir

Isel

Isel

A1 – sicrwydd sylfaenol

Wrth baratoi’r datganiad hwn, rydym wedi gweithio’n agos gyda staff gweithredol yr Awdurdod i ganfod materion pellach yn ystod casglu a phrosesu ffurflenni unigol. Rydym wedi datblygu rhai systemau rheoli ansawdd yng nghyswllt ffurflenni treth sy’n tynnu sylw at feysydd pryder posibl o ran ein staff gweithredol sydd wedyn yn gallu cysylltu â gweithredwyr safleoedd tirlenwi i gywiro problemau posibl.

Mae’r gwiriadau hyn wedi tynnu sylw at y ffaith bod rhai materion bychan iawn o ran talgrynnu yn y data a gyflwynwyd i'r Awdurdod, yn bennaf oherwydd cyflwyno ffurflenni am fwy nac un safle a thalgrynnu ar y bont bwyso. Mae’r materion hyn yn creu gwahaniaethau o ran cysondeb mewnol o lai na £10 gyda’i gilydd, sy’n gyfforddus o fewn y paramedrau talgrynnu a ddefnyddiwyd gennym wrth gyflwyno’r canlyniadau.

Mae enghraifft bellach o’r mater ansawdd a ddarganfuwyd gennym i’w weld isod.

Diwygio data i’r dyfodol

Mae'r data yn yr un datganiad yn un dros dro ar hyn o bryd a gallai gael ei ddiwygio mewn datganiadau yn y dyfodol i roi cyfrif am ddiweddariadau i ffurflenni, er enghraifft yn dilyn gwiriadau lliniaru ac adfer arferol a wneir gan yr Awdurdod.

Mae’r adran dulliau yn yr un datganiad yn ymdrin â diwygiadau a gynlluniwyd i’r data, a marcio data’r chwarter diweddaraf fel ‘dros dro’, o ganlyniad. Fodd bynnag, mae’r diwygiadau ad hoc sy’n ofynnol yn dilyn gwiriadau lliniaru ac adfer yn llai hawdd eu rhagweld. Er enghraifft, mae hawliadau am ryddhad yn cael eu hasesu ar hyn o bryd, ac yn yr achosion hyn, mae’r gwastraff dan sylw wedi’i gyfrifo ar hyn o bryd yn amcangyfrifon y gyfradd is a gyflwynwyd. Os caiff y rhyddhad ei gymeradwyo, gallai gael ei ôl-ddyddio i gynnwys chwarteri blaenorol, fel y gallai addasiad heb ei gynllunio i’r data a gyflwynir yma godi (er ei fod yn debygol o fod yn fychan). Pan mae angen gwneud diwygiadau heb eu cynllunio i ddata hanesyddol, byddwn bob amser yn esbonio’n glir y rhesymau dros hynny yn y datganiad perthnasol. 

Cysondeb â data arall

Yn fuan, byddwn yn gallu cymharu pwysau gwarediadau trethadwy â rhywfaint o ddata o ffurflenni gwastraff a dderbyniwyd gan Gyfoeth Naturiol Cymru. Bydd hyn yn caniatáu gwirio pellach ar synnwyr y data a gyflwynwyd yma.