Disodlodd y dreth trafodiadau tir dreth tir y dreth stamp yng Nghymru o fis Ebrill 2018 ac fe'i cesglir gan Awdurdod Cyllid Cymru. Defnyddir y dreth a gesglir i gefnogi gwasanaethau cyhoeddus yng Nghymru.

Cyhoeddwyd gyntaf:
21 Medi 2017
Diweddarwyd ddiwethaf:

Dyma’r dreth sy’n cael ei thalu pan fyddwch yn prynu neu’n prydlesu adeilad neu dir dros bris penodol.

Dylai unrhyw ymholiad am Dreth Dir y Dreth Stamp yng Nghymru hyd at 31 Mawrth 2018, gan gynnwys y dyddiad hwnnw, gael eu cyfeirio at Gyllid a Thollau EM.

Trosolwg

Mae’n rhaid i chi dalu Treth Trafodiadau Tir os ydych chi’n prynu eiddo neu dir dros bris penodol yng Nghymru.

Ar hyn o bryd, y trothwy ar gyfer Treth Trafodiadau Tir yw £180,000 ar gyfer eiddo preswyl a £150,000 ar gyfer tir ac eiddo amhreswyl.

Mae rheolau gwahanol os ydych chi eisoes yn berchen ar un eiddo preswyl neu fwy ac efallai bydd angen i chi dalu cyfraddau preswyl uwch. Ond, os ydych chi’n newid eich prif breswylfa, efallai na fydd y cyfraddau uwch yn berthnasol.

Byddwch chi’n talu’r dreth pan fyddwch chi’n:

  • prynu eiddo rhydd-ddaliadol
  • prynu lesddaliad newydd neu bresennol
  • cael tir neu eiddo wedi’i drosglwyddo i chi yn gyfnewid am dâl, e.e. rydych chi’n gyfrifol am forgais neu’n prynu cyfran o dŷ

Faint byddwch chi'n talu?

Mae faint byddwch chi’n talu yn dibynnu ar a yw’r tir neu’r eiddo yn:

  • breswyl 
  • amhreswyl neu’n ddefnydd cymysg 

Mae'r cyfraddau treth a’r bandiau yn cael eu pennu gan Lywodraeth Cymru a'u cymeradwyo gan Gynulliad Cenedlaethol Cymru.

Gallwch ddefnyddio ein Cyfrifiannell Treth Trafodiadau Tir i weithio allan faint o dreth byddwch chi’n talu.

Pryd a sut mae talu

Mae’n rhaid i chi anfon ffurflen Treth Trafodiadau Tir at ACC a thalu’r dreth o fewn 30 diwrnod i’r diwrnod ar ôl cwblhau (neu ddyddiad dod i rym arall y trafodiad).
 
Os oes gennych chi gyfreithiwr, asiant neu drosgludiaethwr, byddant fel arfer yn ffeilio eich ffurflen ac yn talu’r dreth ar eich rhan os byddwch yn gofyn iddynt wneud hyn ac yn ychwanegu’r swm hwn at y cyfanswm byddwch chi’n ei dalu iddynt.

Os na fyddant yn gwneud hyn ar eich rhan, gallwch ffeilio ffurflen a thalu’r dreth eich hun gan ddefnyddio’r ffurflen bapur.

Pryd i gyflwyno ffurflen

Rhaid i chi gyflwyno ffurflen wrth wneud trafodiad hysbysadwy.

Mae cyfarwyddyd ar drafodiadau hysbysadwy.

Mae rhai sefyllfaoedd lle nad oes angen i chi anfon ffurflen at yr Awdurdod Cyllid.  

Nid oes angen i chi dalu Treth Trafodiadau Tir na ffeilio ffurflen os:

  • na fydd arian nac unrhyw daliad arall yn newid dwylo 
  • bydd eiddo yn cael ei adael i chi mewn ewyllys ac nid ydych chi’n talu am drosglwyddo’r eiddo hwn i chi eich hun
  • yw’r eiddo wedi’i drosglwyddo oherwydd ysgariad neu ddiddymu partneriaeth sifil 
  • byddwch chi’n prynu eiddo rhydd-ddaliadol am lai na £40,000
  • byddwch chi’n prynu prydles newydd neu brydles wedi’i throsglwyddo o 7 mlynedd neu fwy, ar yr amod bod y premiwm yn llai na £40,000 a bod y rhent blynyddol yn llai na £1,000
  • byddwch chi’n prynu prydles newydd neu brydles wedi’i throsglwyddo o lai na 7 mlynedd, ar yr amod bod y swm rydych chi’n ei dalu yn llai na’r trothwy cyfradd sero ar gyfer Treth Trafodiadau Tir preswyl neu amhreswyl

Os nad ydych chi’n ffeilio eich ffurflen ac yn talu o fewn 30 diwrnod i’r diwrnod ar ôl cwblhau (neu ddyddiad dod i rym arall y trafodiad) efallai y codir cosbau a llog arnoch chi.

Gwybodaeth i weithwyr proffesiynol

Yr holl wybodaeth sydd ei hangen ar gyfreithwyr a throsgludiaethwyr ynghylch y Dreth Trafodiadau Tir.