Neidio i'r prif gynnwy

Sut mae profion llif COVID-19 yn gweithio a’u rôl yn ein rhaglen brofi genedlaethol.

Cyhoeddwyd gyntaf:
23 Chwefror 2021
Diweddarwyd ddiwethaf:

Trosolwg

Mae dyfeisiau llif unffordd yn cael eu defnyddio i ganfod pobl sydd â COVID-19 ond sydd heb symptomau. Nid oes gan tua 1 o bob 3 sydd â COVID-19 unrhyw symptomau. Os nad ydynt yn cael eu canfod, byddant yn parhau i ledaenu’r feirws.

Mae profi’r rhai heb symptomau yn arf pwysig yn y frwydr yn erbyn y coronafeirws. Gall pob achos positif a nodir helpu i atal llawer mwy o heintiau.

Mae dyfeisiau llif unffordd yn hawdd eu defnyddio ac yn rhoi canlyniadau mewn 30 munud. Maent yn hawdd eu dehongli a gellir eu defnyddio mewn ystod o leoliadau.

Sut mae profion llif unffordd yn gweithio

Mae llif unffordd yn dechnoleg sefydledig sydd wedi’i haddasu i ganfod proteinau sy’n bresennol pan fo gan rywun COVID-19. Yr enghraifft fwyaf adnabyddus o brawf llif unffordd yw’r pecyn profi beichiogrwydd gartref.

Dyfais llaw yw’r pecyn prawf sydd â phad amsugnol ar y naill ben a ffenestr ddarllen ar y llall. Y tu mewn i’r ddyfais, ceir stribed o bapur profi sy’n newid lliw os oes proteinau COVID-19 yn bresennol.

Sut i gymryd prawf llif unffordd COVID-19

Mae angen ichi ddefnyddio swab i gymryd sampl o gefn eich gwddf ac o’ch trwyn.

Ar ôl cymryd y sampl, rydych yn rhoi’r swab mewn hylif echdynnu ac yna ar bad papur y prawf llif unffordd.

Byddwch yn gweld y canlyniad ar y ddyfais 30 munud ar ôl ichi roi’r sampl yn y ddyfais. Nid oes angen anfon y sampl i labordy.

Canlyniadau’r prawf

Image
Delwedd yn dangos canlyniadau posibl prawf llif unffordd COVID-19.

Canlyniad negatif: un llinell ger C

Canlyniad positif: dwy linell, un ger C ac un ger T

Mae hyd yn oed linellau gwan yn golygu’ch bod wedi profi’n bositif am COVID-19.

Rhaid ichi neu ddarparwr eich prawf roi gwybod i’r GIG am y canlyniad prawf hwn.

Annilys: dim llinellau, neu un llinell ger T. Mae hyn yn golygu bod y prawf yn annilys. Cymerwch y prawf eto gyda phecyn prawf newydd.

Nid yw canlyniad negatif yn gwarantu nad oes gennych y coronafeirws. Mae’n bosibl na fydd y prawf yn canfod y feirws os cawsoch eich heintio’n ddiweddar neu os ydych yng nghyfnod magu’r clefyd ar adeg y prawf.

Rhaid ichi barhau i ddilyn y rheolau coronafeirws, gan gynnwys:

  • golchi’ch dwylo’n rheolaidd
  • cadw pellter cymdeithasol
  • gwisgo gorchudd wyneb pan fo’n ofynnol

Pwy all gael ei brofi?

Mae profion llif unffordd yn cael eu cynnig ar hyn o bryd i bobl heb symptomau, mewn ystod o wahanol leoliadau.

Maent yn cael eu defnyddio i brofi staff y GIG a staff gofal cymdeithasol yn rheolaidd, yn ogystal ag mewn prifysgolion, ysgolion, cartrefi gofal a gweithleoedd eraill.

Pa mor fanwl gywir yw profion llif unffordd?

Mae technoleg profion llif unffordd wedi’i dilysu. Mae gwaith gwerthuso clinigol helaeth gan Iechyd Cyhoeddus Lloegr a Phrifysgol Rhydychen yn dangos bod profion llif unffordd yn ddigon penodol a sensitif i gael eu defnyddio mewn profion torfol, gan gynnwys ar gyfer pobl asymptomatig.

Pa mor sensitif yw’r profion?

Ni all y profion llif unffordd ganfod lefelau isel iawn o’r coronafeirws mewn sampl. Mae hyn yn golygu na fydd y prawf o bosibl yn rhoi canlyniad positif os mai dim ond yn ddiweddar y cawsoch eich heintio, os ydych yng nghyfnod magu’r clefyd, neu os ydych fwy neu lai wedi gwella.

Mae sensitifedd profion llif unffordd hefyd yn dibynnu ar y person sy’n gwneud y prawf. Mae hyfforddiant a defnydd rheolaidd yn bwysig felly, gan helpu pobl i ddod yn fwy medrus o ran defnyddio profion llif unffordd.