Neidio i'r prif gynnwy

Beth i’w wneud os ydych chi’n poeni am gael eich troi allan o’ch cartref neu os ydych yn cael eich bygwth â hynny.

Cyhoeddwyd gyntaf:
15 Mai 2020
Diweddarwyd ddiwethaf:

Rhaid i’ch landlord roi rybudd i chi cyn gallu eich troi allan o’ch cartref.

Dylech gysylltu â’ch landlord ar unwaith os oes gennych ôl-ddyledion rhent, neu os nad ydych yn gallu talu’ch rhent.

Bygythiad o droi allan o’ch cartref

Gallai eich landlord eich troi allan o’ch cartref am resymau fel peidio â thalu eich rhent. Yr enw ar hyn yw ‘ceisio meddiant’. Os ydynt yn mynd i’ch troi chi allan, byddant yn rhoi Hysbysiad Ceisio Meddiant (‘Notice of seeking possession’) i chi’n gyntaf.

A allaf i gael fy nhroi allan o’m cartref?

Gallwch gael eich troi allan o’ch cartref ar sail heb fai, ond dim ond ar ôl i’r landlord roi chwe mis o rybudd ichi (gellid rhoi cyfnodau byrrach o rybudd mewn perthynas ag ymddygiad gwrthgymdeithasol). Os na fyddwch yn gadael ar ôl y cyfnod rhybudd hwn, bydd angen i’r landlord geisio gorchymyn adennill meddiant gan y llys. Gweler y canllawiau ar dalu eich rhent yn ystod pandemig y coronafeirws i gael rhagor o wybodaeth.

Newidiadau i’r gyfraith ynghylch cyfnodau hysbysu o droi allan 

Yn y rhan fwyaf o amgylchiadau, rhaid i landlordiaid roi rhybudd hirach na’r arfer cyn eu bod yn gallu gwneud cais i'r llys i'ch troi allan o’ch cartref. Mae hyn yn golygu y bydd gennych chi fwy o amser i un ai ddatrys unrhyw broblemau (fel talu dyledion rhent), neu i gael gafael ar gartref newydd addas a symud iddo. 

Hysbysiadau a gyhoeddwyd ar ôl 28 Medi 2020

Mae gennych 6 mis cyn y gall eich landlord ddechrau achos llys i'ch troi allan (os nad yw eich hysbysiad yn ymwneud ag ymddygiad gwrthgymdeithasol neu drais domestig). Os yw eich hysbysiad yn ymwneud ag ymddygiad gwrthgymdeithasol neu drais domestig, bydd am y cyfnod o amser a nodir yn y gyfraith cyn y pandemig. Yn yr achosion mwyaf difrifol, gall landlordiaid wneud cais i'r llys yr un diwrnod ag y rhoddir yr hysbysiad.

Hysbysiadau a gyhoeddwyd ar neu ar ôl 24 Gorffennaf 2020 ond cyn 29 Medi 2020

Mae gennych 6 mis cyn y gall eich landlord gychwyn achos llys i'ch troi allan, heblaw ei fod yn ymwneud ag ymddygiad gwrthgymdeithasol, lle bydd 3 mis o rybudd gennych.

Hysbysiadau a roddwyd rhwng 27 March and 23 July 2020

Ym mhob achos (gan gynnwys ymddygiad gwrthgymdeithasol), mae gennych dri mis cyn bod eich landlord yn cael cychwyn achos llys i'ch troi chi allan. 

Ar ôl i chi gael gorchymyn troi allan

Ar ôl i’r cyfnod hysbysu ddod i ben, mae rhaid i’ch landlord wneud cais am orchymyn llys i’ch troi chi allan. Nid oes modd i’ch landlord eich troi allan heb orchymyn llys 

Os ydych yn cael hysbysiad nad ydych chi’n hapus yn ei gylch, dylech ofyn am gyngor gan adran tai eich awdurdod lleol, Shelter Cymru neu Cyngor ar Bopeth.

Beth os nad oes gennyf gartref, neu os wyf mewn llety anaddas?

Dylai eich awdurdod lleol eich helpu i ddod o hyd i lety addas mewn argyfwng, a’ch cefnogi os nad oes gennych gartref neu os ydych mewn llety anaddas, gan fod ganddynt gyllid i wneud hyn.

Os oes angen cymorth arnoch, dylech gysylltu â’r tîm dewisiadau tai yn eich ardal leol. Bydd eu manylion cyswllt ar wefan eich awdurdod lleol.

Mae Llywodraeth Cymru hefyd yn ariannu Shelter Cymru i ddarparu cyngor a chymorth ar dai annibynnol. Gallwch gael rhagor o wybodaeth, cyngor a chymorth ar wefan Shelter Cymru.