Skip to content

Clefyd y croen talpiog (LSD)

Nid yw cynnwys y dudalen hon yn cael ei ddiweddaru. Ewch i beta.llyw.cymru i gael yr wybodaeth ddiweddaraf am y canlynol: Iechyd anifeiliaid.

Dolenni perthnasol

Os gwelwch air neu derm nad ydych yn ei ddeall, edrychwch ar yr eirfa yma am esboniad.
Os hoffech gael unrhyw ddogfennau sydd ar y dudalen hon mewn fformat gwahanol, rhowch wybod inni.

Mae Clefyd y Croen Talpiog (Lumpy Skin Disease - LSD) yn glefyd hysbysadwy sy'n effeithio ar wartheg.

Does dim cofnod bod LSD erioed wedi taro Prydain ac mae'r risg iddo gyrraedd yma yn "fach iawn neu fach". Ond mae'n glefyd sy'n gallu lledaenu'n gyflym iawn gan arwain at golledion mawr yn y diwydiant gwartheg. 

Amheuon a chadarnhau

Os ydych chi'n credu y gallai Clefyd y Croen Talpiog fod ar un o'ch anifeiliaid, ffoniwch swyddfa leol yr Asiantaeth Iechyd Anifeiliaid a Phlanhigion ar 0300 303 8268 ar unwaith. 

Bydd amheuon o glefyd yn cael eu ymchwilio gan milfeddygion APHA. 

Symptomau

Dyma'r arwyddion:

  • gwres ac anhwylder ac yna 
  • un neu fwy o dalpiau (lympiau) caled ar unrhyw ran o'r corff ond fel arfer ar y pen, yr ochrau, y gadair (pwrs) a'r organau rhywiol. 
  • briwiau yn y trwyn a'r llwybr treulio 
  • mwy o boer a llif o'r trwyn 
  • nodau lymff wedi chwyddo (Lymffadenopathi) 
  • llai o laeth 
  • gwartheg cyflo'n erthylu 
  • buchod yn anffrwythlon am gyfnod 
  • teirw yn anffrwythlon am gyfnod neu am byth 
  • rhai anifeiliaid yn marw. 

Ei basio ymlaen ac ei atal

Credir mai pryfed sy'n sugno gwaed sy'n bennaf gyfrifol am drosglwyddo'r clefyd rhwng un anifail a'r llall.

Gallwch atal clefyd trwy: 

  • dilyn mesurau bioddiogelwch
  • sicrhau bod eich anifeiliaid yn iach
  • siarad a’ch milfeddyg yn syth am unrhyw bryderon

Lawrlwytho Dogfen