Neidio i'r prif gynnwy

Esbonio sut mae’r system olrhain cysylltiadau’n gweithio os ydych wedi cael prawf positif am y coronofeirws.

Cyhoeddwyd gyntaf:
15 Mehefin 2020
Diweddarwyd ddiwethaf:

Trosolwg

Os ydych wedi cael canlyniad positif i unrhyw brawf coronafeirws (COVID-19) (PCR neu LFT), dylech hunanynysu am o leiaf 5 diwrnod llawn.

Os byddwch yn profi'n bositif ar unrhyw brawf COVID-19 (PCR neu LFT)

  • dylech hunanynysu am 5 diwrnod llawn - diwrnod 1 yw'r diwrnod ar ôl i'ch symptomau ddechrau neu'r diwrnod ar ôl ichi gael y prawf, os nad oes gennych symptomau (pa un bynnag sydd gynharaf)
  • cymerwch brawf llif unffordd (LFT) ar ddiwrnod 5

Os yw'r prawf LFT yn negatif ar ddiwrnod 5

  • rhowch wybod am ganlyniad eich prawf llif unffordd
  • dylech gymryd LFT arall ar ddiwrnod 6
  • os yw eich prawf hefyd yn negatif ar ddiwrnod 6 ac nad oes gennych dymheredd uchel, gallwch roi’r gorau i hunanynysu ar ddiwrnod 6 gan fod y risg eich bod yn dal yn heintus yn llawer is a gallwch ddychwelyd i'ch trefn arferol yn ddiogel
  • os oes gennych dymheredd uchel o hyd, neu os ydych yn teimlo'n sâl, dylech barhau i hunanynysu nes ei fod yn dychwelyd i normal, neu nes rydych yn teimlo'n well

Os yw'r prawf LFT yn bositif ar ddiwrnod 5 neu 6

  • rhowch wybod am ganlyniad eich prawf llif unffordd
  • dylech barhau i gymryd profion llif unffordd dyddiol nes y cewch 2 brawf negatif yn olynol, ddiwrnod ar wahân, neu tan ddiwrnod 10 – pa un bynnag sydd gyntaf
  • nid oes angen prawf LFT negatif arnoch ar ddiwrnod 10 i roi’r gorau i hunanynysu
  • os oes gennych dymheredd uchel o hyd neu os ydych yn teimlo'n sâl, dylech barhau i hunanynysu nes ei fod yn dychwelyd i normal, neu nes rydych yn teimlo'n well

Os nad oes gennych symptomau ond yn profi’n bositif

Efallai y cewch eich cynghori i gymryd prawf PCR neu LFT fel rhan o drefniadau'r gweithle.

Os ydych wedi cael prawf COVID-19 positif yn ddiweddar (o fewn y 90 diwrnod diwethaf) dylech gymryd prawf llif unffordd yn lle PCR. Y rheswm dros hyn yw oherwydd bod perygl y gall prawf PCR ganfod olion gweddilliol y feirws sydd dros ben yn eich corff. 

Os yw canlyniad eich prawf yn bositif, rhaid i chi barhau i hunanynysu a dilyn y canllawiau hunanynysu uchod.

5 diwrnod hunanynysu – sut mae’n gweithio
Diwrnod Beth i’w wneud
0 Symptomau’n dechrau, neu brawf positif
1 Dechrau cyfrif y dyddiau hunanynysu
2  
3  
4  
5 Dechrau profion llif unffordd dyddiol gartref
6  
7  
8  
9  
10 Gorffen ynysu – dim angen mwy o brofion

Os ydych chi’n profi’n bositif, gall Gwasanaeth Profi, Olrhain, Diogelu GIG Cymru gysylltu â chi. Byddant yn ffonio o 029 2196 1133, neu’n anfon neges destun neu e-bost gan NHSWALESTTP i roi cyngor i chi ar hunanynysu. Bydd angen iddynt ddarganfod gyda phwy rydych wedi bod mewn cysylltiad agos â nhw'n ddiweddar. Gallwch ddewis cwblhau ffurflen olrhain cysylltiadau ar-lein (e-ffurflen), a byddant yn anfon cod untro diogel atoch drwy neges destun. Bydd y neges yn cynnwys y ddolen i'r e-ffurflen y mae angen i chi ei chwblhau.

Mae'n bwysig eich bod yn llenwi'r ffurflen cyn gynted â phosibl ac yn rhoi manylion eich cysylltiadau fel eu bod yn cael y cyngor cywir. Cwblhewch yr adrannau galwedigaeth / statws gweithiwr allweddol a lleoliadau gwaith ac addysg, gan y bydd yr wybodaeth hon yn helpu i adnabod ardaloedd clwstwr. Os ydych yn fyfyriwr neu'n ddisgybl, atebwch y cwestiwn 'Beth yw teitl eich swydd?' drwy ddewis 'Myfyriwr' a defnyddio cod post eich man dysgu ar gyfer cyfeiriad y cyflogwr. Os oes gennych nifer o swyddi a/neu leoedd dysgu, rhowch y cyfeiriad rydych yn ei fynychu amlaf o dan y gweithle a chynnwys y lleill yn y lleoedd yr ydych wedi ymweld â nhw. Os na allwch gwblhau'r e-ffurflen, bydd swyddog olrhain cysylltiadau yn ceisio eich ffonio. Darllenwch fwy o wybodaeth am olrhain cysylltiadau.

Er mwyn lleihau'r siawns o drosglwyddo COVID-19 i eraill, ar ôl rhoi’r gorau i hunanynysu ar ôl 5 diwrnod llawn a 2 LFT negatif:

  • ceisiwch gyfyngu ar eich cysylltiad ag eraill ac osgoi lleoliadau gorlawn, yn enwedig lleoliadau dan do
  • os ydych yn ymweld â phobl sy'n agored i niwed mewn lleoedd fel cartrefi gofal neu ysbytai, dylech ddilyn y canllawiau perthnasol i ymwelwyr
  • gweithiwch gartref os nad ydych eisoes yn gwneud hynny, ac os yw’n ymarferol ichi wneud hynny
  • gwneud ymdrech ychwanegol i sicrhau’ch bod yn golchi’ch dwylo’n drylwyr ac yn rheolaidd, ac yn gwisgo gorchudd wyneb

Mae canllawiau ychwanegol ar gael i'r rhai sy'n gweithio ym maes iechyd a gofal cymdeithasol a darpariaeth addysgol arbennig.

Cyfrifoldeb rhiant a rennir

Ceisiwch osgoi symud plentyn sydd â symptomau COVID-19 neu sydd wedi cael canlyniad positif rhwng aelwydydd. Gall symud plentyn gynyddu lledaeniad y feirws.

Os yw’n bosibl, dylai’r plentyn aros gydag un aelwyd yn ystod y cyfnod hunanynysu. Os nad yw hyn yn bosibl, dylai’r plentyn barhau i hunanynysu am 5 diwrnod llawn fel y nodir uchod. Dylai cysylltiadau agos ar y ddwy aelwyd ddilyn y canllawiau uchod.

Plant o dan 5 oed

Nid oes angen i blant o dan 5 oed gymryd prawf, hyd yn oed os oes ganddynt symptomau COVID-19. Gallant gymryd prawf os bydd meddyg yn cynghori hynny, neu os yw rhiant yn credu bod prawf yn gwbl angenrheidiol ac er lles y plentyn.

Os oes ganddynt symptomau, nid oes angen iddynt hunanynysu. Ond dylent aros gartref nes eu bod yn ddigon da i ddychwelyd i'r ysgol neu i leoliad gofal plant.

Os bydd plentyn yn cymryd prawf a'i fod yn bositif, dylai hunanynysu am o leiaf 5 diwrnod llawn. Mae angen i'r plentyn a'r cysylltiadau ddilyn y canllawiau uchod.

Pobl sy’n sefyll arholiadau TGAU, Safon UG, Safon Uwch a rhai galwedigaethol

Rydyn ni am alluogi dysgwyr i sefyll eu harholiadau, yn dda ac yn ddiogel.

  • Os oes gennych unrhyw un o brif symptomau COVID-19, dylech hunanynysu a chymryd prawf llif unffordd (LFT).
  • Os yw’r prawf yn bositif, dylech hunanynysu am o leiaf 3 diwrnod llawn. Diwrnod 1 yw’r diwrnod ar ôl i’ch symptomau ddechrau. Cofnodwch eich canlyniad.
  • Ar ddiwrnod 3, os yw eich symptomau wedi diflannu, cymrwch brawf llif unffordd. Os yw’r prawf hwnnw’n negatif, cymrwch brawf llif unffordd arall ar ddiwrnod 4.
  • Os yw eich prawf ar ddiwrnod 4 hefyd yn negatif, a’ch bod yn teimlo’n iawn ac nad oes tymheredd uchel gennych, gallwch roi’r gorau i hunanynysu i sefyll eich arholiad. Cofnodwch eich canlyniad.
  • Os yw’r prawf naill ai ar ddiwrnod 3 neu 4 yn bositif, dylech barhau i hunanynysu a chysylltu â’ch ysgol neu leoliad addysg.
  • Os oes gennych dymheredd uchel o hyd neu eich bod yn teimlo’n sâl, dylech barhau i hunanynysu nes bod eich gwres yn normal eto neu eich bod yn teimlo’n well. 
  • Dylech barhau i gymryd profion llif unffordd dyddiol nes cewch chi ddau brawf negatif yn olynol, wedi’u cymryd ddiwrnod ar wahân, neu tan ddiwrnod 10 - pa bynnag un a ddaw gyntaf. Nid oes angen prawf llif unffordd negatif ar ddiwrnod 10 er mwyn rhoi’r gorau i hunanynysu.

Sgamiau: beth i gadw golwg amdano

Dim ond o dan yr amgylchiadau canlynol y bydd gwasanaeth Profi, Olrhain, Diogelu GIG Cymru yn cysylltu â chi:

  • Os ydych wedi cael canlyniad positif i brawf COVID-19.  Pan fyddwch yn gofyn am brawf, byddwn yn gofyn ichi am eich manylion cysylltu er mwyn i ni allu anfon eich canlyniad atoch.
  • Os ydych yn cael canlyniad positif, bydd eich manylion yn cael eu rhoi i wasanaeth Profi, Olrhain, Diogelu GIG Cymru er mwyn iddyn nhw allu cysylltu â chi. Byddan nhw wedyn yn gofyn ichi am fanylion eich cysylltiadau diweddar.
  • Os ydych yn gyswllt i rywun sydd wedi cael canlyniad positif. Bydd Profi, Olrhain, Diogelu GIG Cymru yn cysylltu â chi os bydd y person fydd wedi cael canlyniad positif i brawf Covid wedi rhoi’ch manylion chi. Byddai hynny wedi bod  fel rhan o’r broses olrhain cysylltiadau.

Gallai swyddog olrhain cysylltiadau naill ai’n eich ffonio o rif 02921961133 neu drwy neges destun neu e-bost o NHSWALESTTP.  Ni fyddwn yn gofyn ichi am unrhyw wybodaeth ariannol, manylion eich banc, cyfrineiriau nac unrhyw wybodaeth arall heblaw am yr hyn sy’n cael ei drafod yma.  Os oes gennych unrhyw amheuon, peidiwch â rhoi unrhyw wybodaeth.

Ni wnaiff swyddogion olrhain cysylltiadau byth:

  • ofyn ichi ffonio rhif premiwm i siarad â nhw (er enghraifft, rhifau’n dechrau â 09 neu 087)
  • gofyn ichi wneud taliad o unrhyw fath na phrynu cynnyrch o unrhyw fath
  • gofyn ichi am fanylion eich cyfrif banc
  • gofyn ichi am eich enwau ar y cyfryngau cymdeithasol na’ch manylion mewngofnodi na rhai’ch cysylltiadau
  • gofyn ichi am eich cyfrineiriau na’ch PINs na gofyn i chi greu cyfrinair neu PIN dros y ffôn
  • datgelu’ch manylion personol neu feddygol i’ch cysylltiadau
  • rhoi cyngor meddygol ar drin unrhyw rai o symptomau posibl COVID-19
  • gofyn ichi lawrlwytho meddalwedd i’ch cyfrifiadur na gofyn ichi drosglwyddo rheolaeth ar eich cyfrifiadur, ffôn clyfar neu’ch tabled i rywun arall
  • gofyn ichi fynd ar unrhyw wefan nad yw’n perthyn i Lywodraeth Cymru neu’r GIG
  • os ydych yn credu’ch bod wedi cael neges sgam, rhowch wybod i Action Fraud.
  • os cewch e-bost nad ydych yn hollol siŵr amdano, gallwch ei anfon ymlaen i Wasanaeth Adrodd E-byst Amheus (SERS) y Ganolfan Seiberddiogelwch Genedlaethol trwy e-bostio report@phishing.gov.uk
  • i roi gwybod am neges destun sgam, anfonwch y neges ymlaen i wasanaeth testun sgam Ofcom ar 7726.

Diogelu data

Bydd gwasanaeth Profi, Olrhain, Diogelu GIG Cymru yn trin eich data’n ddiogel, yn union fel unrhyw ddata iechyd arall yng Nghymru. Bydd Iechyd a Gofal Digidol Cymru (DHCW) GIG Cymru yn anfon yr holl ddata i SAIL (y banc data sy’n helpu’r Llywodraeth a’r GIG i daclo’r pandemig).  Cafodd Cytundeb Cyffredinol Cymru ar Rannu Gwybodaeth Bersonol (WASPI) ei lunio yn sgil cyflwyno’r trefniadau olrhain cysylltiadau eang hyn yng Nghymru.

Rhagor o wybodaeth am WASPI

Rhagor o wybodaeth

I gael rhagor o wybodaeth, darllenwch y canllawiau am hunanynysu.