Os ydych yn bwriadu allforio da byw i'r UE ar ôl Brexit heb gytundeb, dyma sut bydd angen iddynt gael eu hadnabod.

Os bydd y DU yn ymadael â'r UE heb gytundeb, gallwch barhau i allforio da byw i’r UE. Ond bydd yn rhaid ichi ddilyn rheolau ychwanegol ar dagiau clust.  

Ar hyn o bryd, rydych yn defnyddio’r cod gwlad alffa, ‘DU’, ar dagiau clust da byw.

Os ceir Brexit heb gytundeb, bydd angen cod gwlad ISO swyddogol hefyd ar dagiau anifeiliaid byw a fydd yn cael eu hallforio i’r UE, naill ai:

  • GB (neu GBR)
  • 826

Beth fydd angen imi ei wneud os byddaf am allforio da byw i'r UE ar ôl Brexit heb gytundeb?

Defaid: dim newid i’r rheolau presennol ar gyfer allforio

Caiff defaid eu tagio’n ddwbl ar hyn o bryd gyda thagiau clust y DU. Mae un o’r rhain yn ddyfais adnabod electronig (EID). 

Mae'r cod ISO rhifol ar gyfer Prydain Fawr a Gogledd Iwerddon (826) eisoes wedi'i gynnwys ym mhob dyfais adnabod electronig ar gyfer defaid y DU. Ni fyddai angen tag allforio ychwanegol yr UE felly. 

Gwartheg: bydd angen ichi ddefnyddio tag allforio ychwanegol ac anfon y pasbort yn ôl i Wasanaeth Symud Gwartheg Prydain (BCMS)

Caiff gwartheg eu tagio’n ddwbl ar hyn o bryd gyda thagiau clust sydd â'r cod gwlad, UK, a rhif adnabod unigol yr anifail. 

Bydd angen tag allforio ychwanegol ar wartheg sydd i'w hallforio i'r UE, a fydd yn cynnwys:   

  • dyfais adnabod ISO y wlad (GB neu 826)
  • rhif adnabod unigol yr anifail 

Nid oes unrhyw ofynion o ran y math o dag (e.e. tag baner, tag botwm) nac o ran lliw’r tag ychwanegol hwn.

Ni fydd angen bellach i basbort gwartheg deithio gyda nhw wrth iddynt gael eu hallforio i Aelod-wladwriaeth:

  • bydd angen i geidwaid ym Mhrydain Fawr anfon y pasbortau yn ôl i Wasanaeth Symud Gwartheg Prydain (BCMS) ymhen 7 diwrnod i’w hallforio
  • ni fydd angen bellach i geidwaid yng Ngogledd Iwerddon ofyn am basport i allforio gwartheg

Moch: rhaid cael GB neu 826 ar y tag clust er mwyn allforio

Fel arfer, mae moch yn cael eu hadnabod drwy nod y genfaint, gan ddefnyddio marciau slap dwbl (tatŵ ysgwydd). Mae'n bosibl bod rhai moch yn cael eu hadnabod yn unigol, fel arfer gydag un tag clust, er enghraifft, moch sy’n:

  • cael eu harddangos
  • cael eu symud i ganolfannau ffrwythloni artiffisial 

Wrth iddynt gael eu hallforio, caiff moch eu hadnabod drwy dag clust allforio neu datŵ clust sy'n nodi’r DU yn ogystal â nod cenfaint yr anifail a’i rif unigol. Ar gyfer allforion i'r UE, bydd angen i'r tag clust neu'r tatŵ clust ddarllen GB neu 826 yn ogystal â nod cenfaint yr anifail a’i rif unigol.

Geifr

Mae defnyddio dyfais adnabod electronig ar eifr yn wirfoddol yng Nghymru. Ond ar gyfer allforio, rhaid bod ganddynt ddyfais adnabod electronig ar ffurf tag ac arno god ISO  y wlad, GB neu ‘826’, yn ogystal â rhif adnabod unigol yr anifail.

O le gaf i'r tagiau hyn?

Os ceir Brexit heb gytundeb, bydd eich cyflenwr tagiau arferol yn gallu darparu'r tagiau hyn. Dylech ddweud wrthynt eu bod ar gyfer anifeiliaid y bwriedir eu hallforio i'r UE. 

Bydd eich cyflenwr tagiau clust yn printio'r tagiau ac yn eu hanfon atoch yn y ffordd arferol, ac yna gallwch roi’r tagiau ar yr anifeiliaid. Dylech gofnodi eich bod wedi gwneud hynny ar gofrestr y daliad. Gellir allforio’r anifail wedyn yn y ffordd arferol.

Dylech ganiatáu 3-6 diwrnod ar gyfer y broses hon, er mwyn caniatáu amser i’ch cyflenwr tagiau gynhyrchu ac anfon eich tagiau.