Neidio i'r prif gynnwy

Beth yw hwn?

Y Cyd-destun

  • Mae'r Cerdyn Gweithredu hwn yn ymwneud â'r mesurau y mae rhaid i'r rhai sy'n gyfrifol am leoliadau gwaith chwarae mynediad agored eu rhoi ar waith, yn ôl y gyfraith, mewn ymateb i bandemig y coronafeirws.  Gall darpariaeth Gwaith Chwarae Mynediad Agored â Staff fod yn ddarpariaeth barhaol neu dymor byr, wedi'i lleoli mewn amrywiaeth o leoliadau gyda neu heb safle.  Darperir cyfleoedd chwarae i blant yn absenoldeb eu rhieni ac mae rhai enghreifftiau'n cynnwys:  meysydd chwarae antur, cynlluniau chwarae a phrosiectau gwaith chwarae peripatetig (ceidwaid chwarae) sy'n cael eu staffio gan dîm bach o weithwyr chwarae hyfforddedig sy'n ymweld â lle gwahanol: parc, ardal chwarae ystâd neu fan cyhoeddus arall, un neu ddwywaith yr wythnos am ychydig oriau.
  • Mae’n ofynnol i’r rhai sy’n gyfrifol am y gwasanaethau hyn gymryd mesurau rhesymol i leihau’r risg y bydd pobl yn dod i gysylltiad â'r feirws a’i ledaenu
  • Wrth wneud y penderfyniad ynghylch pa fesurau y dylid eu rhoi ar waith, rhaid iddynt hefyd gynnal asesiad penodol o’r risg y mae’r coronafeirws yn ei hachosi
  • Mae'r Cerdyn Gweithredu yn amlygu risgiau sy'n gysylltiedig yn gyffredinol â'r lleoliadau hyn, ac yn ystyried pa fesurau rhesymol y gellid eu rhoi ar waith i liniaru'r risgiau hynny
  • Nid yw hon yn rhestr gynhwysfawr ac mae’n bosibl y bydd yn briodol rhoi mesurau rhesymol eraill ar waith na chyfeirir atynt isod. Mae rhagor o wybodaeth ar gael yn y Canllawiau Gofal Plant a Gwaith Chwarae
  • Os oes gennych gwestiynau neu bryderon, gofynnwch am gyngor gan adran iechyd yr amgylchedd eich awdurdod lleol cyn gynted ag y bo modd. Dylech gofio a pharchu mai eu rôl yw sicrhau bod mesurau rhesymol priodol yn cael eu rhoi ar waith, fel y gall eich lleoliad weithredu mor ddiogel â phosibl. Fodd bynnag, nid eu rôl nhw yw cymeradwyo eich asesiad risg.

Risgiau penodol yn y lleoliadau hyn

Fel gyda phob safle lle mae pobl o wahanol aelwydydd yn dod at ei gilydd, mae perygl o ledaenu’r coronafeirws yn gysylltiedig â lleoliadau Gwaith Chwarae Mynediad Agored. Er y bydd y risgiau ar gyfer lleoliadau yn dibynnu ar y gweithgareddau sy'n cael eu cynnal ar y safle a nifer y bobl sy'n bresennol, bydd y risgiau canlynol yn rhai cyffredin:
 

  • Rhyngweithio’n agos yn gorfforol, yn enwedig mewn perthynas â gofalu am blant iau neu giwio'n agos at eraill cyn mynd i mewn neu yn y lleoliad, er enghraifft yn y dderbynfa, mewn lifftiau, toiledau, ystafelloedd cotiau ac ati; 
  • tebygolrwydd uwch o ryngweithio wyneb yn wyneb;  yn enwedig lle mae rhieni'n aros ar y safle;
  • posibilrwydd o awyru gwael, sy’n arbennig o broblemus pan fo pobl yn treulio cyfnodau hir gyda'i gilydd (dan do).

Pa gamau rhesymol y dylwn i ystyried eu cymryd i leihau'r risg o ddod i gysylltiad â'r coronafeirws?

Er ei bod yn annhebygol y bydd modd dileu’r risgiau’n gyfan gwbl mewn mannau o’r fath, mae rhai mesurau'n rhesymol ac felly mae rhaid eu rhoi ar waith.

Dylech ystyried a fyddai’n rhesymol rhoi’r mesurau hyn ar waith. Dylai'r mesurau rydych yn eu rhoi ar waith gael eu llywio gan eich asesiad risg y bydd y coronafeirws cael ei ledaenu gan bobl sy’n defnyddio eich cerbydau neu eich safleoedd, a dylent gael eu teilwra i’ch amgylchiadau penodol. Mae Llywodraeth Cymru wedi llunio templed safonol ar gyfer asesiadau risg coronafeirws, ac mae rhagor o wybodaeth ar gael i'ch helpu gan yr Awdurdod Gweithredol Iechyd a Diogelwch.

Lleihau'r siawns y bydd y coronafeirws yn bresennol

  • Annog staff i dderbyn y ddau ddos o frechlyn COVID-19
  • Annog staff i gynnal profion llif unffordd ddwywaith yr wythnos a (phan fo’n ymarferol)
  • Os bydd aelod o staff, rhiant, ymwelydd neu blentyn yn mynd yn sâl neu'n dangos symptomau pan fydd yn y lleoliad, dylai adael y safle ar unwaith a dilyn y cyngor ar wefan Profi, Olrhain, Diogelu, gan gynnwys hunanynysu a threfnu prawf
  • Rhaid i staff, rhieni a ymwelwyr sy'n symptomatig neu sydd wedi profi'n bositif am COVID-19 beidio â mynychu'r lleoliad a rhaid iddynt ddilyn y canllawiau hunanynysu yn gaeth.
  • Ni argymhellir bod plant dan 5 oed sydd â symptomau COVID-19 yn cynnal prawf oni bai eu bod yn cael eu cyfarwyddo i wneud hynny gan feddyg neu os yw rhieni'n credu bod prawf yn gwbl angenrheidiol ac er lles gorau'r plenty. Dylai plant symptomatig o dan 5 oed aros gartref nes eu bod yn ddigon da i ddychwelyd i'r lleoliad 
  • Os oes gan un aelod o aelwyd symptomau COVID-19 neu wedi profi'n bositif, dylai eraill yn yr aelwyd honno sydd wedi'u brechu'n llawn neu rhwng 5 a 17 oed hunanynysu a chymryd prawf PCR. Os yw'r prawf yn negyddol, gall ynysu ddod i ben. Dylai cysylltiadau cartref nad ydynt wedi'u brechu'n llawn hunanynysu am 10 diwrnod. Dylid cymryd prawf PCR ar ddiwrnod 2 a diwrnod 8. Dylai'r unigolyn hunanynysu am 10 diwrnod hyd yn oed os yw canlyniadau'r profion yn negyddol.  Nid oes rhaid i blant o dan 5 oed hunanynysu na chymryd prawf os ydynt wedi bod yn gyswllt ag achos cadarnhaol yn eu haelwyd neu fel arall.
  • Mewn rhai amgylchiadau bydd plant neu oedolion a fyddai fel arfer yn cael eu heithrio yn cael cyngor i hunanynysu gan y gwasanaeth Profi, Olrhain, Diogelu. Bydd yr amgylchiadau hyn yn cael eu nodi gan Profi, Olrhain, Diogelu fesul achos.

Y ffordd orau o atal lledaeniad y coronafeirws mewn unrhyw safle yw lleihau'r risg y bydd y feirws ar y safle yn y lle cyntaf.

Atal gorlenwi

  • Cyfyngu ar niferoedd neu reoli symudiadau pobl fel y gall plant, staff ac ymwelwyr gadw pellter oddi wrth eraill pan fo hynny'n bosibl. Er enghraifft, defnyddiwch systemau unffordd i fynd i’r safle neu i gerdded o gwmpas yno os oes angen a rheoli symudiadau plant neu staff sy'n dod at ei gilydd mewn ardaloedd cyfyng fel toiledau
  • Cadw pellter cymdeithasol rhwng oedolion yn ystod sesiynau a thu allan iddynt, pan fo hynny'n bosibl. Er y derbynnir yn gyffredinol nad yw plant ifanc iawn yn dda am gadw pellter, dylai'r staff ac oedolion eraill barhau i geisio cadw pellter oddi wrth ei gilydd
  • Rheoli mannau mynediad ac ymadael i atal pobl rhag ymgynnull mewn ardaloedd lle mae cadw pellter cymdeithasol yn anodd

Gwella eich system awyru neu gynnal gweithgareddau yn yr awyr agored

  • Annog defnydd o fannau awyr agored pan fo hynny’n bosibl – mae'r rhan fwyaf o Leoliadau Chwarae Mynediad Agored yn treulio’r rhan fwyaf o’r amser yn yr awyr agored, ond pan fo cymysgedd o ddarpariaeth dan do ac awyr agored, mae gwneud y defnydd gorau o'r elfen awyr agored yn bwysig
  • Gwella llif aer drwy agor ffenestri a drysau mewnol (ond nid drysau tân) pan fo hynny'n bosibl ac yn ddiogel. Gan y bydd plant yn bresennol yn y safleoedd hyn, mae’n bosibl mewn rhai achosion y gallai agor ffenestri neu ddrysau gynyddu'r risg y bydd plant yn cael eu hanafu neu'n gadael y safle heb oruchwyliaeth, felly dylai hyn fod yn rhan o unrhyw asesiad risg
  • Os oes diffyg awyru naturiol, sicrhau bod 100% o’r aer y mae systemau awyru mecanyddol yn ei ddarparu yn awyr iach, yn hytrach nag ailgylchdroi aer o un lle i'r llall
  • Sicrhau bod systemau awyru mecanyddol yn cael eu cynnal yn effeithiol a'u bod wedi’u trin
  • Monitro lefelau CO2 i nodi mannau lle mae’r awyru yn wael

Cadw eich safle'n lân

  • Glanhau’n drwyadl ac yn rheolaidd, gan ddefnyddio diheintydd mewn mannau prysur ac ar eitemau y cyffyrddir â nhw yn aml fel topiau cownter, byrddau a dolenni drysau
  • Gosod hylif diheintio dwylo mewn sawl lleoliad, yn enwedig mewn mannau mynediad ac mewn mannau cyswllt eraill, a darparu peiriannau sebon awtomataidd, dŵr a thywelion papur mewn ystafelloedd ymolchi
  • Sicrhau bod plant a staff yn golchi eu dwylo yn rheolaidd;  darparu hylif diheintio dwylo.
  • Trefniadau glanhau rheolaidd ac effeithiol fel yr amlinellir yn y Canllawiau Atal a Rheoli Heintiau ar gyfer Lleoliadau Gofal Plant
  • Peidio â rhannu bwyd, diod, teclynnau coginio a, phan fo modd, cyfarpar a theganau

Gofalu am eich staff

  • Gweithredu systemau i leihau'r cysylltiadau rhwng staff. Er enghraifft, amrywio amseroedd shifftiau staff, amseroedd egwyl a danfoniadau; nodi uchafswm o a ganiateir mewn ceginau, ystafelloedd staff, ystafelloedd newid a mannau fel ardaloedd ysmygu
  • Darparu gorchuddion wyneb neu fath arall o gyfarpar diogelu personol i staff os oes angen (gweler Canllawiau Gofal Plant a Gwaith Chwarae am gyngor pellach)
  • Cynorthwyo (ac nid atal) aelodau o staff sydd â symptomau, sydd wedi cael canlyniad positif neu sydd wedi cael eu gofyn i hunanynysu gan y gwasanaeth Profi, Olrhain, Diogelu. Mae hunanynysu pan fydd person wedi cael canlyniad positif i brawf yn ofynnol yn ôl y gyfraith

Profi, Olrhain, Diogelu – cymorth 

Cyfathrebu

Mae gennych rwymedigaeth gyfreithiol i ddarparu gwybodaeth i’r bobl sy’n dod i’ch safle neu’n gweithio yno ynghylch sut i leihau’r risg o ddod i gysylltiad â’r coronafeirws. Mae hyn yn cynnwys, yn benodol, rhoi gwybodaeth i bawb sy’n bresennol ynghylch eu risg o ddod i gysylltiad â’r coronafeirws, fel y nodwyd yn yr asesiad risg, a’r mesurau sydd i’w rhoi ar waith i leihau’r risg.

Gallai hyn gynnwys cyhoeddiadau, arwyddion clir (gan gynnwys tâp llawr neu baent) yn nodi cyfyngiadau ar y nifer a ganiateir mewn ardal neu gerbyd penodol, systemau ciwio a systemau unffordd.  

Dolenni i ganllawiau allweddol

Lawrlwytho'r dudalen hon fel PDF . Maint Ffeil 109 KB.

Maint Ffeil 109 KB. Efallai na fydd y ffeil hon yn gyfan gwbl hygyrch.