Neidio i'r prif gynnwy

Gallech gael hyd at 30 awr yr wythnos o ofal plant ac addysg gynnar os yw eich plentyn yn 3 neu'n 4 oed.

Cyhoeddwyd gyntaf:
23 Mai 2019
Diweddarwyd ddiwethaf:

Coronafeirws (COVID-19)

Mae'r cynnig gofal plant ar gyfer Cymru wedi ei ddisodli dros dro gan gynllun gofal plant y coronafeirws. Darllenwch ein canllawiau ynghylch sut gall hyn eich effeithio chi.

Mae 'Cynnig gofal plant Cymru' yn rhoi cyfuniad o ofal plant ac addysg gynnar i rieni ar gyfer eu plant tair a phedair oed.

Gelwir addysg gynnar hefyd yn ‘Ddarpariaeth feithrin y Cyfnod Sylfaen’. Mae'n cael ei darparu’n bennaf gan ysgolion lle bydd plant yn dysgu drwy chwarae.

Mae gofal plant yn cynnwys:

  • meithrinfeydd
  • gwarchodwyr plant
  • grwpiau chwarae
  • crèche
  • gofal plant y tu allan i'r ysgol
  • nanis

Gallwch ddewis y darparwr gofal plant sydd fwyaf addas i anghenion eich plentyn chi.

Nani

Os oes nani yn gwarchod eich plentyn, ni allwch dalu’r nani gan ddefnyddio'r cynnig gofal plant. 

Gallech gael cymorth arall os yw eich nani wedi cofrestru gyda chynllun cymeradwyo gwirfoddol Arolygiaeth Gofal Cymru.

Cymhwystra

  • mae'n rhaid i'ch plentyn fod yn dair neu'n bedair oed
  • mae'n rhaid i chi fod yn ennill o leiaf yr Isafswm Cyflog Cenedlaethol neu Gyflog Byw am 16 awr yr wythnos ar gyfartaledd
  • mae'n rhaid i bob rhiant fod yn ennill llai na £100,000 y flwyddyn
  • mewn teuluoedd un rhiant, mae'n rhaid i'r rhiant fod yn gweithio
  • mewn teuluoedd dau riant, mae'n rhaid i'r ddau riant fod yn gweithio
  • mae'n rhaid i rieni sy'n hunangyflogedig neu ar gontract dim oriau brofi eu statws a darparu'r dogfennau perthnasol
  • rhieni sy'n gyflogedig neu'n hunangyflogedig ond ar absenoldeb statudol fel cyfnod mamolaeth, er enghraifft
  • gall gofalwyr maeth a gofalwyr sy'n berthnasau hefyd fod yn gymwys

Gall teuluoedd lle bydd un rhiant yn cael rhai budd-daliadau hefyd fod yn gymwys. Cysylltwch â'ch Gwasanaeth Gwybodaeth i Deuluoedd i gael rhagor o fanylion.

Faint allech chi ei gael

Gallech gael hyd at 30 awr yr wythnos o addysg gynnar a gofal plant am ddim.

Mae'r 30 awr yn cynnwys o leiaf 10 awr yr wythnos o addysg gynnar ac uchafswm o 20 awr yr wythnos o ofal plant. 

Mae'r swm o ofal plant y byddwch yn ei gael yn dibynnu ar faint o addysg gynnar y mae eich awdurdod lleol yn ei gynnig.

A fydd hyn yn effeithio ar fy mudd-daliadau

Gallai unrhyw gyllid y byddwn ni’n ei roi ichi tuag at eich costau gofal plant effeithio ar eich budd-daliadau eraill.

Credyd Cynhwysol

Ni allwch ddefnyddio elfen costau gofal plant Credyd Cynhwysol ar gyfer yr oriau gofal plant sy'n cael eu hariannu gennym ni. Ond, gallwch hawlio elfen costau gofal plant Credyd Cynhwysol ar gyfer unrhyw ofal plant ychwanegol y mae angen i chi dalu amdano. Gall hyn fod ar gyfer eich plentyn tair neu bedair oed neu unrhyw blentyn arall ar eich aelwyd.

Os ydych yn cael elfen gofal plant y Credyd Cynhwysol bydd angen ichi roi gwybod am unrhyw newidiadau yn eich amgylchiadau teuluol neu’ch amgylchiadau gwaith i’r Adran Gwaith a Phensiynau ar GOV.UK.

Credydau Treth

Gallwch dderbyn Credydau Treth ar yr un pryd â hawlio'r cynnig gofal plant.

Bydd Credydau Treth yn cael eu cyfrifo yn seiliedig ar eich cyflog ac amcangyfrif o'ch costau gofal plant. Os ydych yn derbyn y cynnig gofal plant gall hyn arwain at gynnydd yn eich incwm. Er enghraifft, os ydych yn gallu gweithio rhagor o oriau, neu os yw eich costau gofal plant yn lleihau. Mae hyn yn golygu y gallech dderbyn llai o gredydau treth.

Os ydych yn cael Credydau Treth, bydd angen ichi roi gwybod i Gyllid a Thollau Ei Mawrhydi (CThEM) am unrhyw newidiadau yn eich bywyd teuluol neu’ch bywyd gwaith, a hynny drwy’r wefan GOV.UK. Mae hyn yn cynnwys cyllid gennym ni i helpu i dalu am gostau gofal plant.

Gofal plant di-dreth

Gallwch ddefnyddio gofal plant di-dreth a pharhau i dderbyn y cynnig gofal plant ar gyfer unrhyw oriau ychwanegol o ofal plant yr ydych ei angen.

Os ydych yn cael gofal plant di-dreth mae angen ichi roi gwybod i CThEM ar GOV.UK am unrhyw newidiadau pan fyddwch yn cadarnhau eich manylion bob 3 mis. 

Mae’n bosibl y gallwch ddefnyddio gofal plant di-dreth i dalu am gostau ychwanegol fel bwyd, cludiant a ffioedd cadw.

Ni allwch ddefnyddio gofal plant di-dreth os ydych yn cael Credydau Treth neu Gredyd Cynhwysol.

Cyn i chi wneud cais

Gwiriwch fod eich darparwr gofal plant wedi cofrestru gyda rheoleiddiwr. Yng Nghymru, y rheoleiddiwr a'r arolygiaeth ar gyfer gofal plant yw Arolygiaeth Gofal Cymru, ac yn Lloegr Ofsted ydyw.

Gwneud cais

Cysylltwch â'ch Gwasanaeth Gwybodaeth i Deuluoedd. Os nad ydych yn gymwys, gallech gael cymorth gofal plant arall. 

Cysylltu

I gael cymorth a chefnogaeth, cysylltwch â'ch Gwasanaeth Gwybodaeth i Deuluoedd.

Rhannu’r dudalen hon