Neidio i'r prif gynnwy

Cyflwyniad

Er mwyn mynd i’r afael â lledaeniad COVID-19, cyflwynodd Llywodraeth Cymru Reoliadau’r Coronafeirws sy’n gosod cyfyngiadau llym ar ymgynnull, symudiadau pobl, a gweithredu busnesau (yr oedd rhai ohonynt wedi gorfod cau dros dro). Yn raddol, o ganlyniad i adolygu’r Rheoliadau’n rheolaidd, mae mwy a mwy o’r rhain wedi cael gweithredu eto.

O ran y busnesau sy’n cael gweithredu, neu safleoedd sy’n cael agor, rhaid iddynt wneud hynny’n ddiogel mewn ffordd sy’n cydymffurfio â’r Rheoliadau, yn ogystal â’r rhwymedigaethau cyfreithiol eraill a osodir ar gyflogwyr (fel y ddeddfwriaeth iechyd a diogelwch).

Mae Llywodraeth Cymru wedi cyhoeddi Canllawiau Statudol ar gymryd pob cam rhesymol i leihau’r posibilrwydd o ddod i gysylltiad â’r coronafeirws yn y gweithle ac mewn safleoedd sydd ar agor i’r cyhoedd.  Mae’r canllawiau Diogelu Cymru yn y gwaith yn adeiladu ar y gofynion hyn ac yn anelu at helpu cyflogwyr, gweithwyr a phobl hunangyflogedig i weithio’n ddiogel.  Mae pob busnes yn unigryw a bydd angen iddo benderfynu ar ba gamau mae angen eu cymryd i weithredu’n ddiogel, gan ddibynnu ar natur y busnes, gan gynnwys maint a math y busnes, sut mae’n cael ei drefnu, ei weithredu, ei reoli a’i reoleiddio.  Rhaid i bob busnes roi sylw i Reoliadau’r Coronafeirws a’r Canllawiau Statudol.

Os oes unrhyw anghysondeb rhwng y canllawiau hyn a’r Canllawiau Statudol, dilynwch y Canllawiau Statudol. Nid yw’r canllawiau hyn yn disodli cyngor cyfreithiol y dylech ystyried ei gael lle bo angen, nac yn disodli unrhyw rwymedigaethau cyfreithiol, gan gynnwys ynghylch iechyd a diogelwch, cyflogaeth neu gydraddoldeb. Mae’n bwysig eich bod chi fel busnes neu gyflogwr yn parhau i gydymffurfio â’ch rhwymedigaethau presennol gan gynnwys y rheini sy’n ymwneud ag unigolion â nodweddion gwarchodedig. Os na fyddwch yn cydymffurfio â’r ddeddfwriaeth iechyd y cyhoedd berthnasol, gallai’r awdurdodau perthnasol gymryd camau gorfodi.

Mae’r ddogfen hon yn cynnwys canllawiau i’w hystyried wrth gydymffurfio â’r rhwymedigaethau cyfredol hyn. Wrth ystyried sut i ddefnyddio’r canllawiau hyn, dylech ystyried gweithwyr asiantaeth, contractwyr a phobl eraill, yn ogystal â’ch gweithwyr ac unrhyw un arall ar y safle.

Er mwyn eich helpu i benderfynu pa gamau mae angen i chi eu cymryd, mae’n rhaid ichi gynnal asesiad risg COVID-19 priodol, yn union fel y byddech chi’n ei wneud ar gyfer peryglon Iechyd a Diogelwch eraill. Dylid ymgynghori â’r undeb llafur cydnabyddedig wrth gynnal yr asesiad risg neu, os nad oes un yn bodoli, dylid ymgynghori â chynrychiolydd wedi’i ddewis gan y gweithwyr.

Rydym yn disgwyl i’r ddogfen hon gael ei diweddaru dros amser. Mae’r fersiwn hon yn gyfredol ar 28 Gorffennaf.

Gwybodaeth Allweddol

Ers cychwyn argyfwng Covid-19 mae ein nod wedi bod yn glir: diogelu iechyd y cyhoedd a diogelu’r GIG. Wrth i ni barhau i agor ein cymdeithas a’r economi yng Nghymru, mae’r nodau hyn yn dal i fod yn wir. Dylai busnesau weithredu’n gyfreithlon ac yn ddiogel. Mae Llywodraeth Cymru wedi cynhyrchu canllawiau manwl ar gyfer nifer o sectorau ar sut mae gweithio’n ddiogel. Rydym yn eich annog i ddilyn y canllawiau hyn.

Mae pum cam allweddol y dylai’r rheini sy’n gyfrifol am waith yng Nghymru eu cymryd i’n helpu ni i Ddiogelu Cymru – gyda’n gilydd. Mae’n ategu’r holl ganllawiau eraill.

Os bydd rhywun yn mynd yn sâl yn y gweithle gyda pheswch parhaus newydd; tymheredd uchel; a/neu eu bod yn colli eu gallu i arogli neu flasu, neu fod eu gallu arferol yn newid, dylid eu hanfon adref a dylid eu cynghori i ddilyn y cyngor i aros gartref. Dylent hefyd aros gartref os bydd rhywun arall sy’n byw yn y cartref yn mynd yn sâl gyda’r symptomau hyn, neu os bydd rhywun yn cysylltu â nhw fel rhan o’r rhaglen Profi, Olrhain, Diogelu.

1. Cynnal asesiad risg COVID-19

Cynnal asesiad risg, gan drafod y mater yn ystyrlon â’ch staff a/neu eu hundeb llafur cydnabyddedig, a rhannu’r canlyniadau â’ch gweithlu. Dylech ystyried yn benodol a yw’r bobl sy’n gwneud y gwaith yn arbennig o agored i niwed oherwydd COVID-19. Mae asesiadau risg yn ofyniad cyfreithiol ar gyfer menywod beichiog, dim ots beth yw maint y busnes.

2. Cymryd camau ymarferol i weithio’n ddiogel a rhoi’r drefn Profi, Olrhain, Diogelu ar waith yn y gweithle

Mae’r canllawiau manwl yn cynnwys mesurau penodol ac ymarferol y gallwch eu cymryd i weithio’n ddiogel yn ystod pandemig COVID-19 drwy roi gweithdrefnau glanhau, golchi dwylo a hylendid da ar waith. Dylech ddarparu gwybodaeth i bobl sy’n dod i’r safle neu’n gweithio ar y safle am sut mae lleihau’r risg o ddod i gysylltiad â’r coronafeirws.

Bydd Profi, Olrhain, Diogelu yn gweithio drwy brofi’r bobl hynny sydd â symptomau coronafeirws, gofyn iddynt hunanynysu wrth gymryd prawf ac aros am y canlyniad, ac olrhain yr unigolion hynny sydd wedi dod i gysylltiad agos â’r person sydd wedi profi’n bositif am y coronafeirws, gan fynnu eu bod yn cymryd rhagofalon ac yn hunanynysu (am 14 diwrnod). Mae canllawiau ar sut mae Profi, Olrhain, Diogelu ar gael i gyflogwyr yng Nghymru.

3. Helpu staff i weithio gartref lle bo’n bosibl

Y ffordd fwyaf effeithiol o leihau’r posibilrwydd o ddod i gysylltiad â’r coronafeirws yw galluogi rhai aelodau o staff, neu’r holl staff, i weithio gartref weithiau neu drwy’r amser.  Rydym yn disgwyl i gyflogwyr fod mor hyblyg â phosibl a gwneud unrhyw addasiadau posibl. Gallai hyn gynnwys rhoi gliniaduron neu ffonau symudol i staff, a hwyluso cyfathrebiadau gyda phawb.

4. Cadw pellter corfforol o 2m mewn safleoedd sydd ar agor i’r cyhoedd a lle mae gwaith yn cael ei wneud, lle bo’n bosibl

Os nad yw’n rhesymol ymarferol gweithio gartref, dylai’r rhai sy’n gyfrifol am weithleoedd neu am safleoedd sydd ar agor i’r cyhoedd sicrhau bod pob cam rhesymol yn cael ei gymryd i gadw pellter o 2 fetr rhwng pobl pan fyddant yn gweithio, gan gynnwys mewn lleoliadau awyr agored. Mae hwn yn ofyniad cyfreithiol yng Nghymru o dan Reoliadau’r Coronafeirws. Rhaid i’r rheini sy’n gyfrifol ddilyn y Canllawiau Statudol sydd wedi cael eu cynhyrchu i’ch helpu chi i ddeall beth yw ystyr ‘cymryd pob cam rhesymol’ a beth i’w wneud os nad yw’n bosibl cadw pellter o 2 fetr mewn rhai amgylchiadau.

5. Os nad yw’n bosibl i bobl gadw pellter o 2m, rheoli’r risg o ddod i gysylltiad â’r coronafeirws

Os nad oes modd i bobl gadw at y rheol 2m a bod angen gweithio’n agosach, dylech gymryd pob cam rhesymol i leihau’r posibilrwydd o ddod i gysylltiad â’r coronafeirws, er enghraifft drwy’r ffyrdd canlynol:

  • Cyfyngu ar lefel y rhyngweithio wyneb yn wyneb.
  • Defnyddio rhwystrau ffisegol.
  • Lefel uwch o hylendid, glanweithdra amgylcheddol ac atgoffa am bwysigrwydd hylendid.
  • Golchi dwylo’n drylwyr am 20 eiliad gyda dŵr a sebon a’u sychu’n drylwyr, neu ddefnyddio hylif diheintio dwylo ag alcohol, cyn ac ar ôl cysylltiad agos.
  • Lleihau synau uchel a fydd yn gorfodi pobl i weiddi drostynt.

Mae Llywodraeth Cymru wedi cyhoeddi Canllawiau Statudol ar gymryd pob cam rhesymol i leihau’r posibilrwydd o ddod i gysylltiad â’r coronafeirws. Mae’n rhaid i chi eu dilyn. Mae methu cymryd camau rhesymol i leihau’r posibilrwydd o ddod i gysylltiad â’r coronafeirws yng Nghymru yn drosedd, a allai arwain at ddirwy yn dilyn euogfarn.

Pum egwyddor allweddol ar gyfer diogelwch yn y gwaith

I helpu busnesau i weithio’n ddiogel, mae Llywodraeth Cymru wedi mabwysiadu pum egwyddor allweddol ar gyfer diogelwch yn y gwaith:

1. Gofal: Ein hiechyd a’n llesiant sy’n dod gyntaf

Dylai pawb ystyried iechyd, diogelwch a llesiant y cyhoedd a chwsmeriaid, yn ogystal â gweithwyr a chontractwyr, ac unrhyw un arall ar y safle yn fater hollbwysig.

Mae pandemig COVID-19 yn sefyllfa newydd sy’n datblygu’n gyflym i bawb. Bydd yn heriol, yn peri pryder ac, o bosibl, yn straen i lawer.

O ran eich gweithlu: dylech helpu eich staff i weithio gartref weithiau neu drwy’r amser, os yw’n rhesymol ymarferol iddynt wneud hynny. Yn ogystal, gall sicrhau gofal plant a dod o hyd i ffordd ddiogel o deithio i’r gwaith ac yn ôl fod yn anodd, ac yn destun pryder. Dylai cyflogwyr fod yn ymwybodol y gallai hyn rwystro gweithiwr rhag dychwelyd i’r gwaith mewn modd diogel.

Mae pandemig COVID-19 yn peri risgiau iechyd i bawb ond, i rai pobl agored i niwed, mae mwy o risg o salwch difrifol. Mae hefyd yn amlwg bod y feirws yn effeithio ar rai aelodau penodol o’n cymuned, megis pobl dduon a lleiafrifoedd ethnig, yn fwy nag eraill. Nid oes gennym y dystiolaeth eto sy’n dangos pam y mae’r effaith yn waeth ar rai grwpiau nag eraill, felly dylai cyflogwyr gymryd gofal ychwanegol i ddiogelu gweithwyr sy’n agored i niwed.

Mae mwy o wybodaeth am grwpiau sy’n agored i niwed a chadw pellter cymdeithasol yma: Canllawiau cadw pellter cymdeithasol COVID-19 i bawb yng Nghymru. Mae’r Adnodd Asesu Risg COVID-19 ar gyfer y Gweithlu ar-lein yn asesiad risg dau gam i weithwyr y GIG a Gofal Cymdeithasol. Mae’n addas i’r holl staff sy’n agored i niwed neu mewn perygl o ddal COVID-19, gan gynnwys pobl o gefndiroedd Du, Asiaidd a Lleiafrifoedd Ethnig (BAME).

Mae dyletswyddau cyfreithiol ar gyflogwyr a gweithredwyr busnes i sicrhau nad yw’r penderfyniadau y byddant yn eu gwneud er mwyn ymateb i COVID-19 yn gwahaniaethu’n uniongyrchol nac yn anuniongyrchol. Ni ddylech wneud rhagdybiaethau rhagfarnllyd a defnyddio’r rheini i roi gweithwyr dan anfantais neu eu rhwystro rhag cael mynediad at y farchnad swyddi.

2. Cydymffurfio: Rhaid glynu wrth y deddfau sy’n ein cadw’n ddiogel

Rhaid i gyflogwyr a gweithredwyr busnes barhau i gyflawni eu dyletswyddau cyfreithiol o dan gyfreithiau iechyd a diogelwch newydd a’r rhai sy’n bodoli eisoes, gan gynnwys cynnal a diogelu iechyd, diogelwch a llesiant gweithwyr, contractwyr, cwsmeriaid, ac ymwelwyr.

Yng Nghymru, mae Rheoliadau’r Coronafeirws yn mynnu bod pobl sy’n gyfrifol am waith neu safle sydd ar agor i’r cyhoedd yn lleihau’r posibilrwydd o ddod i gysylltiad â’r coronafeirws drwy’r ffyrdd canlynol:

a) Cymryd pob cam rhesymol i sicrhau bod pellter o 2 fetr yn cael ei gadw rhwng pawb ar safle penodol;

b) Sicrhau bod camau rhesymol eraill yn cael eu cymryd i leihau’r posibilrwydd o ddod i gysylltiad â’r feirws, yn benodol drwy gyfyngu ar y rhyngweithio wyneb yn wyneb a gwella hylendid;

c) Darparu gwybodaeth i’r rheini sy’n dod i’r safle neu’n gweithio ar y safle am sut mae lleihau’r risg.

3. Cynnwys: Mae pob un ohonom yn gyfrifol am arferion gwaith diogel

Mae’n ofynnol i gyflogwyr a gweithredwyr busnes ddiogelu eu gweithwyr, ac eraill, rhag niwed yn ôl y gyfraith. Hefyd mae gan weithwyr a chontractwyr ddyletswydd gofal o ran eu diogelwch eu hunain a diogelwch eraill ar y safle. Mae hwn yn gyfrifoldeb ar y cyd.

Dylech gyfathrebu’n rheolaidd ac yn ystyrlon gyda’ch gweithwyr a gyda’r undeb llafur cydnabyddedig neu, os nad oes un, cynrychiolydd a ddewiswyd gan y gweithwyr (gan gynnwys eu pwyllgor iechyd a diogelwch, os oes un). Dylai hyn ganfod a rhoi sylw i risgiau cyn i unrhyw un ailddechrau gweithio, a rheoli risgiau yn y gweithle’n barhaus. Dylai’r staff gymryd rhan yn y broses o weithredu mesurau rheoli a rhoi gwybod am risgiau er mwyn diogelu gweithwyr ac ymwelwyr.

4. Addasu: Bydd angen i bob un ohonom newid ein ffordd o weithio

I gydymffurfio â’r dyletswyddau sy’n cael eu disgrifio uchod, bydd angen i chi a’ch staff newid eich ffordd o weithio.  Os ydych yn gweithredu ar hyn o bryd, mae’n debygol eich bod wedi meddwl llawer am hyn eisoes. Rydym yn argymell eich bod yn defnyddio’r ddogfen hon a’r canllawiau penodol i sector manwl sy’n berthnasol i chi er mwyn nodi unrhyw newidiadau neu welliannau pellach mae angen i chi eu gwneud. Rhaid i chi adolygu’r mesurau rydych chi wedi’u rhoi ar waith yn barhaus i sicrhau eu bod yn gweithio. Wrth adolygu, dylech hefyd ystyried a oes unrhyw fesurau nad ydynt yn effeithiol mwyach neu a oes newidiadau yn y gweithle a allai arwain at risgiau newydd. 

Mae pob gweithle yn wahanol, ond mae nifer cynyddol o ganllawiau penodol i ddiwydiant ac enghreifftiau o arferion da ar gael i’w dilyn. Gall y rhain eich helpu i benderfynu ar ba gamau mae angen i chi eu cymryd.  Dylech bob amser ystyried Rheoliadau’r Coronafeirws a’r Canllawiau Statudol sy’n berthnasol ar y pryd. Bydd y canllawiau hyn a’r canllawiau penodol i sector manwl yn cael eu diweddaru o bryd i’w gilydd i adlewyrchu unrhyw newidiadau rheoleiddiol, ac rydym yn eich annog i ddefnyddio’r canllawiau hyn i’ch helpu i weithredu unrhyw newidiadau a fydd yn ofynnol o bosibl.

5. Cyfathrebu: Rhaid i ni i gyd ddeall beth i’w wneud

Mae Rheoliadau’r Coronafeirws yn mynnu eich bod yn darparu gwybodaeth i’r rheini sy’n dod i’r safle neu’n gweithio ar y safle am sut mae lleihau’r posibilrwydd o ddod i gysylltiad â’r coronafeirws.  Mae’n hanfodol felly bod dulliau cyfathrebu clir, manwl a chyson rhwng cyflogwyr, gweithwyr, pobl hunangyflogedig, undebau llafur (os oes un), ymwelwyr ac unrhyw un arall ar y safle, yn nodi’r camau rhesymol a chymesur sy’n cael eu cymryd. Mae’n bwysig bod pawb yn cael yr un neges a’r un cyfarwyddyd. Dylai cyflogwyr a gweithredwyr busnes sicrhau bod y dulliau cyfathrebu’n hygyrch i bawb. Y nod yw rhannu negeseuon clir a rhoi sicrwydd y caiff y risg COVID-19 ei rheoli, a lleihau’r posibilrwydd o ddod i gysylltiad â’r feirws.

PPE Cyfarpar Diogelu Personol

Mae cyfarpar diogelu personol yn diogelu’r defnyddiwr yn erbyn risgiau iechyd neu ddiogelwch yn y gwaith. Mae’n gallu cynnwys eitemau fel helmedau diogelwch, menyg, cyfarpar diogelu’r llygaid, dillad llachar, esgidiau diogelwch a harneisiau diogelwch. Mae hefyd yn cynnwys cyfarpar diogelu anadlol, fel masgiau wyneb. Os ydych eisoes yn defnyddio PPE yn eich gwaith i amddiffyn yn erbyn risgiau heb fod yn rhai COVID-19, dylech barhau i wneud hynny.

Ar ddechrau’r ddogfen hon, rydym wedi disgrifio’r camau mae angen i chi eu cymryd i reoli risg COVID-19 yn y gweithle. Mae hyn yn cynnwys gweithio gartref os yw hynny’n bosibl, neu gymryd pob cam rhesymol i gadw pellter corfforol o 2m mewn safleoedd lle mae gwaith yn cael ei wneud neu sydd ar agor i’r cyhoedd. Wrth reoli’r risg o COVID-19, nid yw PPE ychwanegol y tu hwnt i’r hyn yr ydych yn ei wisgo fel arfer yn cael ei argymell. Y rheswm am hynny yw bod COVID-19 yn fath gwahanol o risg i’r risgiau rydych chi fel rheol yn eu hwynebu mewn gweithle, ac mae angen rheoli hynny drwy gadw pellter cymdeithasol, gweithdrefnau hylendid da a phartneriaid neu dimau sefydlog, nid drwy ddefnyddio PPE.

Yr eithriad yw lleoliadau clinigol, fel ysbyty, neu lond dwrn o rolau eraill y mae Iechyd Cyhoeddus Cymru yn cynghori pobl i ddefnyddio PPE ar eu cyfer. Er enghraifft, ymatebwyr cyntaf a swyddogion gorfodi mewnfudo. Os ydych chi yn un o’r grwpiau hyn, dylech ddarllen gwybodaeth Iechyd Cyhoeddus Cymru i weithwyr iechyd a gofal cymdeithasol proffesiynol.

Oni bai eich bod chi mewn sefyllfa lle mae’r risg o drosglwyddo COVID-19 i’ch gweithlu yn uchel iawn, dylai eich asesiad risg adlewyrchu’r ffaith mai cyfyngedig iawn yw rôl PPE o ran darparu diogelwch ychwanegol i staff. Fodd bynnag, os bydd eich asesiad risg yn dangos bod angen PPE, yna mae’n rhaid i chi ddarparu’r PPE hyn am ddim i’r gweithwyr y mae angen hynny arnynt. Rhaid i unrhyw PPE a ddarperir ffitio’n iawn. Rhagor o wybodaeth am PPE yng Nghymru: Coronafeirws a chyfarpar diogelu personol.

Gorchuddion wyneb

Mae rhai amgylchiadau lle gallai gwisgo gorchudd wyneb gynnig ychydig bach o fantais fel mesur rhagofalus. Mae’r dystiolaeth yn awgrymu nad yw gwisgo gorchudd wyneb yn eich diogelu chi, ond gallai ddiogelu eraill os yw’r haint arnoch chi ond nad ydych chi wedi datblygu symptomau. 

Mae gorchudd wyneb yn gallu bod yn syml iawn ac mae modd gwisgo un mewn llefydd caeedig lle nad yw’n bosibl cadw pellter corfforol (gweler isod). Nid yw gorchudd wyneb yr un fath â’r masgiau llawfeddygol neu’r masgiau mwy a ddefnyddir gan weithwyr gofal iechyd a gweithwyr eraill fel rhan o’r PPE manyleb uwch. Mae angen iddo orchuddio eich ceg a’ch trwyn. Yn yr un modd, nid yw gorchuddion wyneb yr un fath â’r PPE a ddefnyddir i reoli risgiau fel llwch a chwistrell mewn cyd-destun diwydiannol. Rhaid i gyflenwadau o PPE, gan gynnwys masgiau wyneb, barhau i gael eu cadw ar gyfer y bobl mae eu hangen arnynt i’w hamddiffyn rhag risgiau yn eu gweithle, fel gweithwyr iechyd a gofal, a phobl sy’n gweithio mewn lleoliadau diwydiannol fel y rheini sy’n wynebu peryglon llwch.  

Mae hi’n bwysig gwybod mai gwan yw’r dystiolaeth ynghylch mantais defnyddio gorchudd wyneb i ddiogelu eraill ac mae’n debygol mai bach yw’r effaith, felly ni ddylai gorchuddion wyneb ddisodli’r ffyrdd eraill o reoli risg, gan gynnwys lleihau’r amser sy’n cael ei dreulio mewn cyswllt, defnyddio partneriaid a thimau sefydlog ar gyfer gwaith agos, a golchi dwylo ac arwynebau’n amlach. Y mesurau eraill hyn yw’r ffyrdd gorau o reoli risg yn y gweithle ac ni fyddwn felly’n disgwyl gweld cyflogwyr yn dibynnu ar orchuddion wyneb i reoli risg at ddibenion eu hasesiadau iechyd a diogelwch. 

Mae gwisgo gorchudd wyneb yn fater o ddewis ac nid yw’n ofynnol yn ôl y gyfraith, gan gynnwys yn y gweithle. Argymhellir i’r cyhoedd ddefnyddio gorchudd wyneb tair haen ar gyfer defnydd tymor byr lle nad yw’n bosibl defnyddio dulliau rheoli eraill, megis cadw pellter corfforol.

O 27 Gorffennaf 2020 ymlaen, bydd hi’n orfodol gwisgo gorchudd wyneb ar drafnidiaeth gyhoeddus. Dylai gorchudd wyneb effeithiol, os ydych chi’n gwisgo un, fod a haen allanol gwrth-ddŵr os yw hynny’n bosibl, a dylai gynnwys 3 haen o wahanol ddefnyddiau nad ydynt yn ymestyn. Dylen nhw ffitio’n dda ac ni ddylid cael unrhyw fylchau aer ar ochrau’r wyneb ac o dan eich gên. Dydyn nhw ddim yn disodli mesurau ataliol eraill fel cadw pellter corfforol. Pan fydd modd cadw pellter corfforol o 2m yng Nghymru, nid ydym yn argymell gwisgo gorchudd wyneb. Nid ydym yn argymell eu bod yn orfodol; fodd bynnag, rydym yn cefnogi hawl y cyhoedd i ddewis a ydynt am wisgo un ai peidio. 

Dylai cyflogwyr gefnogi eu gweithwyr i ddefnyddio gorchuddion wyneb yn ddiogel os ydynt yn dewis gwisgo gorchudd wyneb. Mae hyn yn golygu atgoffa gweithwyr o’r wybodaeth ganlynol:  

  • golchwch eich dwylo’n drylwyr â sebon a dŵr am 20 eiliad (neu ddefnyddio hylif diheintio dwylo), a sychu’ch dwylo’n drylwyr cyn gwisgo gorchudd wyneb, a chyn ac ar ôl ei dynnu.
  • pan fyddwch yn gwisgo gorchudd wyneb, peidiwch â chyffwrdd eich wyneb na’ch gorchudd wyneb, oherwydd gallai hynny ei halogi gyda germau o’ch dwylo.
  • peidiwch â chyffwrdd â gorchudd wyneb na’i hongian o’ch gwddf neu ei dynnu i lawr o’ch trwyn.
  • newidiwch eich gorchudd wyneb os yw’n mynd yn damp neu os yw’n cael ei ddifrodi.
  • golchwch eich dwylo’n rheolaidd.
  • newidiwch eich gorchudd wyneb a’i olchi bob dydd
  • os oes modd ei olchi, golchwch y gorchudd wyneb drwy ddilyn cyfarwyddiadau’r gwneuthurwr. Os nad yw’n un mae modd ei olchi, dylech gael gwared arno’n ofalus yn eich bin gwastraff arferol gan helpu i gadw Cymru’n daclus
  • cadw pellter corfforol yw’r ffordd fwyaf effeithiol o leihau trosglwyddiad COVID-19. 

Gallwch wneud gorchuddion wyneb gartref a gallwch ddod o hyd i ganllawiau ar sut mae eu gwneud a’u defnyddio’n ddiogel ar llyw.cymru.

 

Beth i’w wneud os ydych chi’n poeni am ddiogelwch yn y gweithle

Os ydych chi’n poeni am y mesurau diogelwch yn eich gweithle chi neu mewn gweithle rydych chi’n ymweld ag ef, neu ar safle sydd ar agor i’r cyhoedd, gallwch roi gwybod i wasanaethau Diogelu’r Cyhoedd eich awdurdod lleol (sy’n cynnwys iechyd yr amgylchedd ac iechyd a diogelwch), sy’n gyfrifol am roi cyngor a gorfodi. Mewn nifer o leoliadau gwaith “caeedig” (h.y. lle nad oes mynediad i’r cyhoedd na chontractwyr allanol), yr Awdurdod Gweithredol Iechyd a Diogelwch sy’n gyfrifol am reoleiddio a gorfodi arferion gwaith, a gallwch ddod o hyd i ragor o ganllawiau yma: 

Ble mae cael rhagor o wybodaeth

Mae’r Awdurdod Gweithredol Iechyd a Diogelwch wedi cynhyrchu canllaw byr ar Weithio’n Ddiogel yn ystod yr Argyfwng Coronafeirws. Mae’r Canllaw yn cynnwys gwybodaeth am:

  • asesu risg
  • cyngor penodol ar gyfer eich diwydiant
  • siarad â’ch gweithwyr 
  • pwy ddylai fynd i’r gwaith?
  • gwarchod pobl sydd mewn mwy o berygl
  • cyrraedd a gadael y gwaith
  • yr ardal waith
  • symud o gwmpas
  • ardaloedd cyffredin
  • hylendid da
  • gwybodaeth a chanllawiau
  • PPE (cyfarpar diogelu personol)

Gellir gweld Canllaw’r Awdurdod Gweithredol Iechyd a Diogelwch yma: Coronavirus (COVID-19): latest information and advice.

Rhannu’r dudalen hon