Kirsty Williams, Ysgrifennydd y Cabinet dros Addysg

Cyhoeddwyd gyntaf:
21 Tachwedd 2018
Diweddarwyd ddiwethaf:

Rhannu’r dudalen hon

Mae Addysg yng Nghymru: Cenhadaeth ein Cenedl yn manylu ar y newidiadau syn ofynnol ym maes addysg os ydym i godi safonau, lleihaur bwlch cyrhaeddiad a darparu system addysg syn destun balchder a hyder.

Cafodd y Rhaglen Addysg ac Ysgolion ar gyfer yr 21ain Ganrif ei datblygu mewn partneriaeth rhwng Cymdeithas Llywodraeth Leol Cymru, Colegau Cymru ar Cyfarwyddwyr Esgobaethol.  Yn y don gyntaf o fuddsoddi a fydd yn dod i ben yn 2019, bydd mwy nag £1.4 biliwn wedi’i fuddsoddi i helpu i ailadeiladu ac adnewyddu dros 150 o ysgolion a cholegau ar draws Cymru.  

Yn ddiamheuol, mae llwyddiant y Rhaglen hon yn chwarae rhan hanfodol a thyngedfennol yn y gwaith o godi safonau addysg ar draws Cymru. Gan adeiladu ar y llwyddiannau sylweddol hyd yma, y llynedd cyhoeddais ail gylch buddsoddi ar gyfer y Rhaglen. Bydd yn dechrau ym mis Ebrill 2019 

Fy mwriad yn ystod ail don y Rhaglen yw y byddwn yn parhau ân huchelgais gwreiddiol drwy ddisodli adeiladau syn mynd âu pen iddynt â chyfleusterau addysg modern, effeithlon a chynaliadwy. Ni fyddem am fynd yn ôl ir hen feddylfryd clytio a thrwsioa ragflaenair Rhaglen hon. 

Hefyd, rwyf am i uchelgais yr ail don hon ddarparu cenhedlaeth newydd o ysgolion a cholegau syn ganolfannau dysgu ir gymuned ehangach. Gyda gwell cynllunio a thrwy gyfuno cyllidebau seilwaith, hoffwn hefyd ir Rhaglen hon geisio darparu mwy o hybiauiw cymunedau, yn cynnig nid dim ond addysg ond ystod ehangach o weithgareddau cymunedol. 

Megis gydar pecyn buddsoddi cyntaf, bydd yr ail becyn yn cael ei ariannu ar y cyd rhwng Llywodraeth Cymru, Awdurdodau Lleol ac eraill.  Bydd y rhan fwyaf or Rhaglen yn cael ei hariannu o gyllidebau cyfalaf. Fodd bynnag, mewn cyferbyniad â thon gyntaf y Rhaglen, bydd y don nesaf hon yn ceisio cynnwys buddsoddiad ychwanegol gyda gwerth cyfalaf o oddeutu £55 miliwn yn cael ei ariannu drwy'r Model Buddsoddi Cydfuddiannol.  

Mae Llywodraeth Cymru wedi ymrwymo i gefnogi prosiectau, yn amodol ar gymeradwyo achosion busnes.  Mae fforddiadwyedd y Rhaglen yn dyngedfennol os ydym i wireddur un llwyddiannau yn yr ail don ag a wnaed ar y cam cyntaf.  

Roedd y lefel wreiddiol o gefnogaeth i gynlluniau cyfalaf yn 50%. Fodd bynnag, yn y cyfnod hwn o gyni ac o wrando ar bryderon ein partneriaid cyflawni ynglŷn âr pwysau ar eu cyllidebau refeniw, rwyf wedi penderfynu cynyddu cyfradd ymyrraeth Llywodraeth Cymru i gynlluniau cyfalaf o 50% i 65% ou cost. 

Hefyd, i gefnogi disgyblion ag anghenion dysgu ychwanegol ar rhai mewn unedau cyfeirio disgyblion rwy’n cynnig cyfradd ymyrraeth o 75% ar gynlluniau cyfalaf ar gyfer y cyfleusterau hyn, gydan partneriaid cyflawnin talur 25% syn weddill or costau.

Gydar cynnydd hwn yn y cyfraddau ymyrraeth, bydd angen inni wneud mwy nag erioed i weithion agosach gydan partneriaid i gytuno ar pa mor gyflym y caiff eu prosiectau eu gwireddu. Maen bosibl y bydd y cyfraddau ymyrraeth uwch hyn yn golygu bod rhaid arafur cyflawni ond byddwn yn edrych i gyflymu’r Rhaglen pan fydd cronfeydd ychwanegol o arian ar gael. 

Credaf fod y newid hwn yn y cymorth gan Lywodraeth Cymru yn dyngedfennol os ydym i gynnal fforddiadwyedd y rhaglen lwyddiannus hon an gallu iw chyflawni. Maen holl bwysig felly fod cynlluniau buddsoddi fforddiadwy gennym sydd hefyd yn gwireddu ein cyd-uchelgais i greu amgylcheddau dysgu cynaliadwy syn diwallu anghenion ehangach ein cymunedau.