Neidio i'r prif gynnwy

Cyflwyniad

Wrth inni symud y tu hwnt i'r ymateb brys i'r pandemig, bydd angen inni ystyried pa mor agored i niwed yw llawer o unigolion sy'n defnyddio gwasanaethau gofal cymdeithasol; y risgiau uwch sy'n gysylltiedig â lleoliadau caeedig a dan do fel cartrefi gofal, ac effaith trefniadau pontio ar y sector ei hun. 

Byddwn yn adeiladu ar yr hyn rydym wedi'i ddysgu hyd yma a'r hyn rydym wedi'i gyflawni dros y ddwy flynedd ddiwethaf. Rydym wedi cyflwyno rhaglen frechu lwyddiannus ac mae preswylwyr cartrefi gofal a staff gofal cymdeithasol wedi ymateb yn wych i'r rhaglen. Mae'r rhai sy'n gweithio ym maes gofal cymdeithasol wedi gweithio'n ddiflino i sefydlu gwell arferion ar gyfer atal a rheoli heintiau.

Bydd rhai mesurau diogelu ac arferion da yn parhau i gael eu cynghori wrth symud ymlaen, ond byddwn yn annog darparwyr cartrefi gofal hefyd i symud yn hyderus tuag at ailgyflwyno ymdeimlad o normalrwydd i raddau llawer mwy yn eu cartrefi gofal ac ym mywydau beunyddiol y bobl y maen nhw'n gofalu amdanynt. Mae'n bwysig ein bod i gyd yn cofio mai cartref yr unigolyn yw'r cartref gofal ac nid amgylchedd clinigol. Am y rheswm hwn, bydd rhywfaint o risg gynhenid bob amser o gael haint ac er ein bod yn cydnabod bod preswylwyr yn agored i niwed, ac rydym yn gwneud ein gorau i atal y risg hon, mae'n rhaid i unrhyw gamau a gymerir ystyried y niwed ehangach a allai ddigwydd bob amser.

Mae pobl sy'n gweithio ac yn byw mewn lleoliadau gofal cymdeithasol ac sy'n derbyn gwasanaethau cymorth cartref wedi wynebu heriau sylweddol iawn gydol y pandemig [troednodyn 1] ac nid ydym yn diystyru'r effaith y mae hyn wedi'i chael ar iechyd meddwl a chorfforol pobl a'u lles. Mae ein gwaith o gynllunio prosesau pontio yn sicrhau cydbwysedd rhwng cefnogi lles pobl a chadw pobl yn ddiogel. Byddwn yn parhau i adolygu'r sefyllfa a byddwn yn gweithredu ar gyngor diweddaraf Iechyd Cyhoeddus Cymru. 

Bwriad y ddogfen hon yw rhoi crynodeb amlinellol i'r sector gofal cymdeithasol o'r newidiadau i'r trefniadau Profi, Olrhain, Diogelu (TTP) a chanllawiau Atal a Rheoli Heintiau ac mae'n cynnwys cyngor ar ymweld â chartrefi gofal. Mae'r ddogfen hon yn cyfeirio at ganllawiau manylach Llywodraeth Cymru ac Iechyd Cyhoeddus Cymru. Ceir rhestr gyfeirio gyflym i'r negeseuon allweddol yn Atodiad 1.

Mae’r ddogfen hon wedi cael ei diwygio i adlewyrchu’r newidiadau a gyhoeddwyd gan y Prif Weinidog ar 24 Mehefin 2022. Mae’r diwygiadau’n ymwneud â phrofion ar gyfer staff iechyd a gofal cymdeithasol, profion ar gyfer preswylwyr ac ymwelwyr, defnyddio cyfarpar diogelu personol, a threfniadau hunanynysu ar gyfer staff gofal cymdeithasol sy’n achosion positif ac sydd wedi dod i gysylltiad ag achos positif. 

Gofynion profi, ac atal a rheoli heintiau ar gyfer y gweithlu gofal cymdeithasol

Cyhoeddwyd ein Cynllun Rheoli Coronafeirws cychwynnol ym mis Awst 2020, ac yn ddiweddarach ein fframwaith lefelau rhybudd ar gyfer ymateb i COVID-19. Mae'r lefelau imiwnedd presennol yng Nghymru yn uchel ac mae'r darlun yn gwella, ond nid yw COVID-19 wedi diflannu. Er mwyn ymateb i dirwedd sy’n newid, cyhoeddodd y Prif Weinidog newidiadau i'r cyfyngiadau ar 4 Mawrth fel rhan o'r cylch adolygu 21 diwrnod rheolaidd. Mae'r trefniadau newydd yn ein symud tuag at ddull mwy penodol wedi'i dargedu i ddiogelu'r rhai mwyaf agored i niwed.

Mae rhagor o ganllawiau ar arferion atal a rheoli heintiau ar wefan Iechyd Cyhoeddus Cymru.

Mesurau  Canllawiau
Profi staff gofal cymdeithasol  

Byddwn yn parhau i ddarparu profion llif unffordd ar gyfer staff asymptomatig sy’n gweithio mewn swyddi rheng flaen mewn lleoliadau/gwasanaethau gofal cymdeithasol risg uchel gyda phobl sy'n agored i niwed. Bydd hyn yn cynnwys byrddau iechyd, gofal cymdeithasol i oedolion (gan gynnwys gwasanaethau cymorth cartref) ac ysgolion arbennig. Bydd gofalwyr di-dâl sy'n gofalu am unigolion sy'n agored i niwed yn glinigol yn gallu cael profion llif unffordd hefyd drwy Awdurdodau Lleol.

Byddwn yn parhau i argymell profion dwywaith yr wythnos nes y bydd cyffredinrwydd yn y gymuned yn is na’r trothwy lle bydd canlyniadau positif anghywir yn fwy tebygol. Rydym yn argymell bod staff sy'n gweithio mewn lleoliadau gofal cymdeithasol risg uchel a chyda phobl eraill sy'n agored i niwed yn glinigol cymryd profion llif unffordd ddwywaith yr wythnos. Bydd unrhyw newid i amlder y profi yn cael ei gyfathrebu’n swyddogol gyda lleoliadau yn y ffordd arferol.

Profi - Preswylwyr
 

Byddwn yn parhau i ddarparu profion PCR ar gyfer COVID-19 a feirysau anadlol eraill i breswylwyr cartrefi gofal sydd â symptomau.

Byddwn yn parhau i ddarparu profion llif unffordd a phrofion PCR ar gyfer y rheini sy’n gymwys i gael triniaethau COVID-19.

Staff gofal cymdeithasol - achosion positif a chysylltiadau hysbys

Mae’r gofyniad cyfreithiol i hunanynysu achosion positif a chysylltiadau heb eu brechu wedi dod i ben ers 28 Mawrth 2022. Daeth y Cynllun Cymorth Hunanynysu i ben ar 30 Mehefin 2022. Mae’r cynllun ychwanegiad at dâl salwch statudol COVID-19 wedi’i ymestyn hyd 31 Awst 2022. Mae’r canllawiau yma. Bydd y cynllun yn rhoi cymorth ariannol i staff sy’n cael eu cynghori i aros adref oherwydd eu bod wedi cael prawf positif neu oherwydd eu bod yn byw ar yr un aelwyd ag achos positif (y cyngor ar hyn o bryd yw aros gartref am 48 awr os nad yw’n bosibl ei ail-leoli).

Caiff staff gofal cymdeithasol sydd wedi profi'n bositif eu cynghori i aros adref a chyfyngu ar eu cyswllt ag eraill am o leiaf 5 diwrnod. Dylai staff gymryd prawf llif unffordd ar ddiwrnod 5 a diwrnod 6 ar ôl cael prawf positif. Ar ôl iddynt gael dau brawf negatif gyda bwlch o 24 awr rhwng y ddau, cânt ddychwelyd i’r gwaith.

Os ydynt yn cael prawf positif ar ddiwrnod 5 neu ddiwrnod 6, dylent aros i ffwrdd o’r gwaith nes y byddant wedi cael 2 brawf negatif gyda bwlch o 24 awr rhwng y ddau, neu hyd at ddiwrnod 10. Fe’u cynghorir hefyd i aros gartref ac osgoi dod i gysylltiad ag eraill tra byddant yn profi’n bositif. 

Mae’r tebygolrwydd o gael prawf llif unffordd heb symptomau ar ôl 10 diwrnod yn isel iawn. Fodd bynnag, os yw’r prawf llif unffordd yn bositif ar y 10fed diwrnod, dylent barhau i brofi a dychwelyd i’r gwaith dim ond ar ôl cael un prawf llif unffordd negatif.

Mae’r canllawiau llawn ar gael.

Dylai staff gofal cymdeithasol a nodir fel cysylltiadau ddilyn canllawiau gofal cymdeithasol penodol sydd ar gael yma. Yn fras, fodd bynnag: 

  • Dylai staff sydd mewn cysylltiad agos â defnyddwyr gwasanaeth ddefnyddio profion llif unffordd cyn dod i’r gwaith bob dydd am 7 diwrnod.
  • Os nad oes gan aelod staff symptomau, ond ei fod yn byw ar yr un aelwyd ag achos positif, cynghorir cyflogwyr i adleoli’r aelod staff am y 48 awr cyntaf ar ôl i’r unigolyn ar ei aelwyd gael prawf positif neu ddangos symptomau. Os nad yw’n bosibl i adleoli’r unigolyn, dylai aros adref am 48 awr cyn dychwelyd i’r gwaith a defnyddio profion llif unffordd am 7 diwrnod.
  • Os yw staff yn dod i gysylltiad agos â chleifion/defnyddwyr gwasanaeth sydd â system imiwnedd gwan a/neu sy’n eithriadol o agored i niwed yn glinigol h.y. yn gymwys i gael triniaeth gwrthfeirol COVID-19, fel arfer ni ddylent barhau i weithio gyda’r defnyddwyr gwasanaeth hyn pan fyddant wedi’u hadnabod fel cyswllt. Dylid adleoli staff i weithio gyda defnyddwyr gwasanaeth nad oes ganddynt system imiwnedd gwan a/neu nad ydynt yn eithriadol o agored i niwed yn glinigol a hynny am o leiaf 7 diwrnod.
  • Dylai pob staff arall nad ydynt yn dod i gysylltiad â defnyddwyr gwasanaeth ddilyn y cyngor ar gyfer y cyhoedd.
Defnyddio cyfarpar diogelu personol (PPE)

Mae’r canllawiau atal a rheoli heintiau COVID-19 presennol yn darparu mesurau atal a rheoli heintiau penodol i atal trosglwyddiad SARS-CoV-2 mewn lleoliadau iechyd a gofal yng Nghymru. Dylid darllen y canllawiau hyn mewn cysylltiad â Llawlyfr Atal a Rheoli Heintiau Cenedlaethol Cymru. Mae’r canllawiau’n disgrifio sut i gymryd rhagofalon atal a rheoli heintiau safonol a Rhagofalon Seiliedig ar Drosglwyddiad.

Gallwch ddod o hyd i fanylion ar y cyfarpar diogelu personol sy’n cael ei argymell ar gyfer darparu gofal uniongyrchol mewn achosion o COVID-19, neu achosion a amheuir.  (phw.nhs.wales)

Dylai staff barhau i wisgo menig a ffedogau pan fyddant yn rhoi gofal personol uniongyrchol os rhagwelir y gellir dod i gysylltiad â hylifau’r corff.

Dylid gwisgo menig, ffedogau a masg FRSM math 11R untro wrth roi gofal personol, uniongyrchol i bobl sydd â COVID-19 neu yr amheuir sydd â COVID-19.  

Mae dull asesu risg i gefnogi sefydliadau gofal cymdeithasol i ddefnyddio’r hierarchiaeth mesurau rheoli gan gynnwys cyfarpar diogelu personol ar gael (phw.nhs.wales). Argymhellir y dylid cynnal asesiad yn rheolaidd gan ddefnyddio’r dull hwn.

Pan na cheir achos neu frigiad o achosion o COVID-19 mewn cartref gofal, gall darparwyr gynnal asesiad risg o’r angen i staff nad ydynt yn darparu gofal personol uniongyrchol barhau i ddefnyddio masgiau. 
Dylai staff nad ydynt yn darparu gofal personol, uniongyrchol ailddechrau gwisgo masgiau os bydd haint COVID-19 wedi’i gadarnhau neu ei amau o fewn y lleoliad.

Gellir gweld rhagor o ganllawiau COVID-19 ar wefan Iechyd Cyhoeddus Cymru.

Cadw pellter cymdeithasol    

Gellir llacio'r canllawiau sy'n dweud y dylai staff gofal cymdeithasol, preswylwyr cartrefi gofal a’r rhai sy’n derbyn gwasanaethau cymorth cartref gadw pellter cymdeithasol pan nad oes tystiolaeth bod COVID-19 yn cylchredeg yn y cartref. Pe bai digwyddiad neu achos yn digwydd mewn cartref gofal, gellid ailgyflwyno mesurau cadw pellter cymdeithasol fel mesur lliniaru.

Cartrefi gofal

Dylid croesawu, annog a galluogi ymwelwyr os nad oes achosion o'r clefyd yn y cartref gofal. Dylai’r trefniadau ymweld fod mor agored a hyblyg â phosibl. Os defnyddir system apwyntiadau, dylai hyn hwyluso ymweliadau yn hytrach na’u llesteirio. Ni ddylai fod cyfyngiadau amhriodol ar niferoedd ymwelwyr nac ar hyd a mynychder ymweliadau. 

Rydym yn cynghori ymwelwyr/gweithwyr proffesiynol sy'n ymweld i gael prawf llif unffordd a thystiolaeth o ganlyniad prawf negatif o fewn y cyfnod o 24 awr cyn yr ymweliad. Dylai cartrefi gofal sicrhau bod profion ar gael i ymwelwyr eu hunan-weinyddu oddi ar y safle gan na fyddant ar gael yn rhwydd i aelodau'r cyhoedd drwy ddulliau eraill. Bydd hyn yn parhau nes bydd cyffredinrwydd yn y gymuned yn lleihau a’r tebygolrwydd o brawf positif anghywir yn cynyddu.  

Mae’r drefn o ran ymwelwyr hanfodol yn cael ei chadw er mwyn sicrhau cysondeb ymweliadau yn ystod achosion o'r clefyd. Gall pobl enwebu 2 ymwelydd hanfodol bellach er mwyn rhoi mwy o hyblygrwydd iddynt hwy a'u teuluoedd heb gynyddu nifer yr ymwelwyr i'r cartref yn sylweddol yn ystod achosion o'r clefyd. Gallant ymweld ar wahân neu gyda’i gilydd.

Er bod y gofyniad cyfreithiol i hunanynysu achosion positif a chysylltiadau heb eu brechu wedi dod i ben ar 28 Mawrth 2022, bydd y canllawiau'n parhau'r un fath tan o leiaf fis Awst 2022. Dylai pobl ymatal rhag ymweld â chartrefi gofal oni bai eu bod:

  • yn iach ac nad oes ganddynt symptomau COVID-19 (peswch parhaus newydd, twymyn neu golli blas a/neu arogl), ) neu unrhyw glefydau heintus eraill
  • heb brofi'n bositif am COVID-19 yn ystod y 10 diwrnod diwethaf
  • os ydynt wedi cael COVID-19 yn ystod y 10 diwrnod diwethaf, i gadarnhau eu bod wedi cydymffurfio â'r canllawiau ar gyfer achosion positif 

Os yw ymwelwyr yn gyswllt agos i achos positif o COVID-19 yn ystod y 10 diwrnod diwethaf, gofynnir iddynt beidio â dod i’r cartref gofal yn ystod y cyfnod hwn.

Ymweld â chartrefi gofal

Mesurau  Canllawiau
Ymweld â chartrefi gofal 

Dylid croesawu, annog a galluogi ymwelwyr os nad oes oes achosion o'r clefyd yn y cartref gofal. Dylai’r trefniadau ymweld fod mor agored a hyblyg â phosibl. Os defnyddir system apwyntiadau, dylai hyn hwyluso ymweliadau yn hytrach na’u llesteirio. Ni ddylai fod cyfyngiadau amhriodol ar niferoedd ymwelwyr nac ar hyd a mynychder ymweliadau. 

Rydym yn cynghori ymwelwyr/gweithwyr proffesiynol sy'n ymweld i gael prawf LFT a thystiolaeth o ganlyniad prawf negatif o fewn y cyfnod o 24 awr cyn yr ymweliad. Dylai cartrefi gofal sicrhau bod profion ar gael i ymwelwyr eu hunan-weinyddu oddi ar y safle gan na fyddant ar gael yn rhwydd i aelodau'r cyhoedd drwy ddulliau eraill.   

Mae ymwelwyr hanfodol yn cael eu cadw er mwyn sicrhau cysondeb ymweliadau yn ystod achosion o'r clefyd. Gall pobl enwebu 2 ymwelydd hanfodol bellach er mwyn rhoi mwy o hyblygrwydd iddynt hwy a'u teuluoedd heb gynyddu nifer yr ymwelwyr i'r cartref yn sylweddol yn ystod achosion o'r clefyd. Gallant ymweld ar wahân neu gyda’i gilydd.

Er y bydd y gofyniad cyfreithiol i hunanynysu achosion positif a chysylltiadau heb eu brechu yn dod i ben ar 28 Mawrth 2022, bydd y canllawiau'n parhau'r un fath tan o leiaf fis Mehefin 2022. Dylai pobl ymatal rhag ymweld â chartrefi gofal oni bai eu bod:

  • yn iach ac nad oes ganddynt symptomau COVID-19 (peswch parhaus newydd, twymyn neu golli blas a/neu arogl), ) neu unrhyw glefydau heintus eraill
  • heb brofi'n bositif am COVID-19 yn ystod y 10 diwrnod diwethaf
  • os ydynt wedi cael COVID-19 yn ystod y 10 diwrnod diwethaf, i gadarnhau eu bod wedi cydymffurfio â'r canllawiau ar gyfer achosion positif a'u bod wedi cael 2 ganlyniad prawf LFT negatif olynol 24 awr ar wahân

Os yw ymwelwyr yn gyswllt agos ag achos positif o COVID-19 yn ystod y 10 diwrnod diwethaf gofynnir iddynt beidio â mynychu’r cartref gofal yn ystod y cyfnod hwn. 

Gorchuddion wyneb wrth ymweld â chartref gofal   Daeth y gofyniad cyfreithiol i ymwelwyr wisgo gorchuddion wyneb pan fyddant yn ardaloedd cyhoeddus cartrefi gofal ac wrth symud drwy'r cartref gofal yn dod i ben ar 30 Mai 2022. Gall darparwyr ddilyn dull asesu risg.
Ymweliadau arferol i mewn ac allan o gartrefi gofal yn ystod achosion o'r clefyd   Gellir cefnogi ymweliadau arferol i mewn ac allan o gartrefi gofal yn ystod rhai digwyddiadau neu achosion COVID-19, yn dibynnu ar gyngor iechyd y cyhoedd ar gyfer yr achosion penodol.

Preswylwyr cartrefi gofal

Mesurau

Cannlawiau

Derbyniadau i gartrefi gofal yn dilyn rhyddhau o'r ysbyty

Bydd profion yn parhau ar gyfer preswylwyr cartrefi gofal sy’n dychwelyd ar ôl cyfnod yn yr ysbyty. 

Argymhellir o hyd y dylai preswylwyr cartrefi gofal hunanynysu ar ôl cael eu rhyddhau, ond gallant brofi i gael eu rhyddhau gan ddefnyddio profion llif unffordd ar ddiwrnod 3.

Mae canllawiau ar brofion cyn rhyddhau a threfniadau hunanynysu dilynol ar gael.

Derbyniadau i leoliad gofal o rywle arall     

Dylai unigolion sydd angen cael eu derbyn i gartref gofal o'u cartref eu hunain, cartref perthynas neu leoliad gofal arall gael asesiad risg o ran eu risg o haint, gan gynnwys ar gyfer haint COVID-19.

Os oes gan unigolyn symptomau COVID-19 neu os yw wedi profi'n bositif, gallai lleoliad neu dderbyniad gael ei ohirio am 10 diwrnod (neu 14 diwrnod i'r rhai sy'n agored i niwed yn glinigol neu'n eithriadol o agored i niwed) neu gallai'r cartref gofal ystyried derbyn yr unigolyn a gofyn iddo hunanynysu, os yw’r cyfleusterau ar gael i wneud hynny.  

Mae canllawiau llawn ar dderbyn i leoliad gofal o rywle arall i'w gweld. (phw.nhs.wales)

Preswylwyr cartrefi gofal yn mynd allan   

Dylai darparwyr gefnogi ac annog pobl sy'n byw mewn cartrefi gofal i arfer eu hawl i fynd allan a chymryd rhan mewn bywyd teuluol a chymunedol. Ni ddylid cyfyngu ar yr hawl hon na'i rhwystro.

Dim ond mewn amgylchiadau cyfyngedig iawn y cynghorir profion llif unffordd ar ôl mynd allan yn dibynnu ar natur y gweithgaredd a'r risg o drosglwyddo'r firws, yn enwedig os nad yw'r preswylydd wedi cael ei frechu – er enghraifft digwyddiadau gyda llawer o bobl, yn enwedig dan do, lle mae pryder nad oes mesurau rhesymol ar waith i leihau trosglwyddiad.

Ynysu Preswylwyr Cartrefi Gofal - y rhai sydd wedi cael canlyniad prawf positif neu sydd wedi'u nodi fel cyswllt     Er bod y gofyniad cyfreithiol i hunanynysu achosion positif a chysylltiadau heb eu brechu wedi dod i ben ar 28 Mawrth 2022, bydd y canllawiau'n parhau'r un fath tan o leiaf fis Awst 2022. Mae’r canllawiau ar gyfer pobl â symptomau o haint anadlol, gan gynnwys COVID-19 ar gael.
Trefniadau cadw pellter cymdeithasol preswylwyr cartrefi gofal   Gellir llacio'r canllawiau sy'n dweud y dylai staff a phreswylwyr gadw pellter cymdeithasol pan nad oes tystiolaeth bod COVID-19 yn cylchredeg yn y cartref. Pe bai digwyddiad neu achos, gellid ailgyflwyno trefniadau cadw pellter cymdeithasol fel mesur lliniaru.

Datgan achosion a rheoli achosion mewn cartrefi gofal

Darperir canllawiau sy'n ymwneud â rheoli heintiau COVID-19 mewn cartrefi gofal gan Iechyd Cyhoeddus Cymru a gellir eu gweld yn llawn ar wefan y sefydliad. (phw.nhs.wales)

Mesurau Prosesau pontio COVID
Datgan achos/digwyddiad o'r haint COVID  

Mae datgan a rheoli achosion o COVID-19 mewn cartrefi gofal yn cyd-fynd bellach â’r canllawiau presennol ar gyfer heintiau anadlol er mwyn sicrhau bod achos/digwyddiad yn cael ei ddatgan dim ond os oes dau neu fwy o gleifion neu aelodau staff yn cael COVID-19 mewn lleoliad penodol lle yr amheuir bod haint a throsglwyddiadau'n digwydd mewn ysbyty neu leoliad gofal iechyd.

Er mwyn gallu datgan bod achosion wedi dod i ben, ni ddylid cael unrhyw achosion newydd symptomatig neu wedi'u cadarnhau o COVID-19 sy'n gysylltiedig ag achosion am gyfnod o 14 diwrnod o leiaf.

Profi ar gyfer rheoli achosion

Bydd unedau Profi Symudol yn cael eu cadw i reoli a chefnogi achosion. 

Bydd capasiti profion llif unffordd wrth gefn yn cael ei gadw i gefnogi'r gwaith o reoli achosion lleol ac ymchwilio i amrywiolion sy'n dod i'r amlwg.

Atodiad 1

Rhestr Gyfeirio Gyflym (Canllawiau COVID-19 Ebrill i Gorffennaf 2022)
Mesurau

Cannlawiau

Brechiadau Cynigiwyd dos atgyfnerthu ychwanegol yn y gwanwyn i'n hunigolion mwyaf agored i niwed o fis Mawrth i fis Mehefin.
Profi staff

Rydym yn argymell profion llif unffordd i staff iechyd a gofal cymdeithasol sydd â symptomau.

Rydym yn argymell profion dwywaith yr wythnos i staff heb symptomau os ydynt yn gweithio gyda phobl agored i niwed, e.e. staff iechyd a gofal cymdeithasol. 

Profi preswylwyr

Byddwn yn parhau i ddarparu profion PCR ar gyfer COVID-19 a feirysau anadlol eraill ar gyfer preswylwyr cartrefi gofal â symptomau.

Byddwn yn parhau i ddarparu profion PCR a phrofion llif unffordd ar gyfer y rheini sy’n gymwys i gael triniaethau COVID-19.

Hunanynysu 

Gall staff asymptomatig sy'n gysylltiadau i achosion positif o COVID-19 barhau i weithio ond dylent wneud profion llif unffordd am 7 diwrnod.

Cynghorir staff asymptomatig sy'n gysylltiadau aelwyd i wneud prawf PCR i ddechrau ac yna wneud profion llif unffordd am 7 diwrnod.

Dylai pob aelod staff sy'n bositif o ran COVID-19 aros i ffwrdd o'r gwaith, a chynghorir hwy’n gryf i aros adref am o leiaf 5 diwrnod ac i wneud profion ar ddiwrnod 5 a 6. Caiff staff ddychwelyd ar ôl cael dau brawf llif unffordd negatif gyda bwlch o 24 awr rhwng y ddau.

Arferion da PPE

Dylai staff barhau i wisgo menig a ffedogau pan fyddant yn darparu gofal personol uniongyrchol os rhagwelir y byddant yn dod i gysylltiad â hylifau’r corff.

Dylid parhau i wisgo menig, ffedogau a masg FRSM math 11R untro wrth ddarparu gofal personol uniongyrchol i bobl sydd â COVID-19 neu yr amheuir sydd â COVID-19.

Cadw pellter cymdeithasol 

Gellir llacio mesurau cadw pellter cymdeithasol pan nad oes tystiolaeth bod COVID-19 yn cylchredeg yn y lleoliad. 

Pe bai digwyddiad neu achos yn digwydd mewn cartref gofal, gellid ailgyflwyno mesurau cadw pellter cymdeithasol fel mesur lliniaru.

Gwisgo masg 

Os nad oes achos wedi’i gadarnhau neu frigiad o achosion COVID-19 yn y cartref gofal, gall darparwyr asesu’r risg i benderfynu a ddylai staff nad ydynt yn darparu gofal personol uniongyrchol wisgo masg.

Dylai staff nad ydynt yn darparu gofal personol uniongyrchol ailddechrau gwisgo masgiau os oes haint COVID-19 wedi’i gadarnhau yn y lleoliad, neu os oes amheuaeth o hynny.

Daeth y gofyniad cyfreithiol i ymwelwyr wisgo gorchuddion wyneb mewn mannau cyhoeddus cartrefi gofal ac wrth symud drwy’r cartref gofal i ben ar 30 Mai 2022. Gall darparwyr ddilyn dull asesu risg.

Ymwelwyr â chartrefi gofal

Dylid galluogi ac annog ymweliadau dan do arferol pan nad oes achosion o'r clefyd yn y cartref gofal. Dylai’r trefniadau ymweld fod mor agored a hyblyg â phosibl, ac os defnyddir system apwyntiadau dylai hwyluso ymweliadau yn hytrach na’u llesteirio.

Ni ddylai fod cyfyngiadau amhriodol ar niferoedd ymwelwyr nac ar hyd a mynychder ymweliadau.   

Gall pobl enwebu 2 'ymwelydd hanfodol' bellach er mwyn sicrhau cysondeb ymweliadau yn ystod achosion o'r clefyd. Gallant ymweld ar wahân neu gyda’i gilydd. 

Dylid cynghori ymwelwyr/gweithwyr proffesiynol sy'n ymweld i gael prawf llif unffordd a thystiolaeth o ganlyniad prawf negatif o fewn y cyfnod o 24 awr cyn yr ymweliad. Dylai cartrefi gofal sicrhau bod profion llif unffordd ar gael i ymwelwyr eu hunan-weinyddu oddi ar y safle.  

Bydd y gofyniad cyfreithiol i ymwelwyr wisgo gorchuddion wyneb mewn mannau cyhoeddus cartrefi gofal ac wrth symud drwy’r cartref gofal yn dod i ben ar 30 Mai 2022. Gall darparwyr ddilyn dull asesu risg. 

Gellir cefnogi ymweliadau arferol i mewn ac allan o gartrefi gofal yn ystod rhai digwyddiadau neu achosion COVID-19, yn dibynnu ar gyngor iechyd y cyhoedd ar gyfer yr achosion penodol.

Preswylwyr yn mynd allan ac yn dychwelyd o ymweliadau yn y gymuned 

Dylai darparwyr gefnogi ac annog pobl sy'n byw mewn cartrefi gofal i arfer eu hawl i fynd allan a chymryd rhan mewn bywyd teuluol a chymunedol. 

Dim ond mewn amgylchiadau cyfyngedig iawn, yn dibynnu ar natur y gweithgaredd a'r risg o drosglwyddo'r feirws, y cynghorir profion llif unffordd ar ôl ymweliadau allan, yn enwedig os nad yw'r preswylydd wedi cael ei frechu.

Troednodyn

[1] Er enghraifft, gweler: Adolygiad cyflym o effaith y pandemig COVID-19 ar iechyd meddwl gweithwyr iechyd a gofal cymdeithasol yn y DU. Adroddiad: RR00002, Canolfan Dystiolaeth COVID-19 Cymru Gorffennaf 2021 a Ydy mesurau atal a rheoli haint wedi arwain at unrhyw ddeilliannau niweidiol i breswylwyr a staff cartrefi gofal a gofal cartref? Adroddiad: RR00018, Canolfan Dystiolaeth COVID-19 Cymru Tachwedd 2021.