Neidio i'r prif gynnwy

Arlwyo a phrydau ysgol am ddim

Bydd Llywodraeth Cymru yn parhau i sicrhau bod cyllid ar gael i awdurdodau lleol fel y gallant ddarparu prydau ysgol am ddim i ddysgwyr cymwys sydd ddim yn mynychu safle’r ysgol ar hyn o bryd os ydynt yn hunanynysu oherwydd COVID-19. Gall awdurdodau lleol hawlio o Gronfa Caledi Llywodraeth Leol Llywodraeth Cymru.

Bydd hyn yn cynnwys sefyllfaoedd lle mae dysgwyr wedi profi'n bositif am COVID-19 a lle mae dysgwyr yn hunanynysu wrth aros am ganlyniadau profion. Rydym hefyd yn ymwybodol bod rhai ysgolion/awdurdodau lleol wedi gorfod gofyn i ddosbarthiadau cyfan a/neu grwpiau blwyddyn aros gartref oherwydd prinder staff addysgu o ganlyniad i COVID-19. Yn y sefyllfa hon, gellir hawlio costau ychwanegol o ganlyniad i ddarparu prydau ysgol am ddim i ddysgwyr cymwys o Gronfa Caledi Llywodraeth Leol Llywodraeth Cymru.

Bydd Llywodraeth Cymru yn darparu £19.50 yr wythnos (£3.90 fesul diwrnod) fesul dysgwr er mwyn i awdurdodau lleol allu parhau i ddarparu ar gyfer dysgwyr sy’n gymwys i gael prydau ysgol am ddim, ond nad ydynt yn gallu bod yn bresennol oherwydd COVID 19 (h.y. os ydynt yn hunanynysu). Gall awdurdodau lleol ddewis pa ddull darparu yw'r mwyaf addas i anghenion eu cymunedau (mae’r dewisiadau’n cynnwys parseli bwyd, talebau archfarchnadoedd neu daliadau uniongyrchol i gyfrifon banc rhieni/gofalwyr) ac rydym yn annog awdurdodau lleol i ystyried gweithredu nifer o systemau ar y cyd er mwyn sicrhau bod modd diwallu anghenion y teuluoedd mwyaf agored i niwed.

Mae’r cyllid sydd ar gael yn seiliedig ar y dybiaeth y bydd awdurdodau lleol, lle bo hynny’n bosibl, yn talu’r £2.50 cyntaf o unrhyw gostau a wynebir y diwrnod, fesul dysgwr (£12.50 yr wythnos), gyda Llywodraeth Cymru yn talu costau sy’n fwy na’r swm hwn hyd at uchafswm o £1.40 y diwrnod fesul dysgwr, neu £7.00 yr wythnos. Caiff awdurdodau lleol eu hatgoffa i ofalu na roddir cyllid dwbl. 

Fodd bynnag, mae Llywodraeth Cymru yn ymwybodol y bydd gan awdurdodau lleol gostau sefydlog sy’n gysylltiedig â darparu prydau ysgol am ddim. Ar y sail hon, mae Llywodraeth Cymru yn derbyn bod y rhan fwyaf o’r cyllidebau ar gyfer prydau ysgol am ddim yn debygol o fod wedi’u hymrwymo. Yn yr achosion hyn, efallai y bydd yr awdurdod lleol yn ei chael yn anodd bodloni ein disgwyliad, sef y bydd yn talu’r £2.50 cyntaf o unrhyw gostau a wynebir y diwrnod, fesul dysgwr. Yn yr achosion hyn, byddem yn disgwyl i awdurdodau lleol ymchwilio i weld a oes arbedion wedi’u gwneud yng nghyllidebau arlwyo ysgolion. Os nad yw hyn yn bosibl, a lle gall awdurdodau lleol ddangos nad oes modd gwrthbwyso’r gyllideb ymhellach, byddwn yn gwneud eithriadau rhesymol ac yn talu dros £1.40 y dysgwr, y diwrnod. Caiff awdurdodau lleol eu hatgoffa y bydd angen iddynt ddangos bod y trefniadau a sefydlwyd ganddynt ar gyfer darparu prydau ysgol am ddim yn cynrychioli’r gwerth gorau posibl am arian, gan ystyried unrhyw gyfyngiadau iechyd a diogelwch.

Darpariaeth arlwyo ar gyfer plant sy’n mynd i’r ysgol

Disgwyliad Llywodraeth Cymru yw y bydd darpariaeth arlwyo ysgolion/awdurdodau lleol yn dychwelyd i drefniadau cyn COVID-19, oni bai bod amgylchiadau eithriadol a allai atal hyn. Dylai dysgwyr sy’n gymwys i gael prydau ysgol am ddim, neu sy’n cael eu hamddiffyn wrth bontio, gael pryd o fwyd am ddim bob dydd y byddant yn bresennol. Bydd disgwyl i ddysgwyr eraill dalu am eu prydau o hyd.

Deietau arbennig

Os ydych wedi dewis darparu gwasanaeth arlwyo mewn ysgolion neu os ydych yn dosbarthu bwyd i ddisgyblion bydd angen i chi sicrhau bod darpariaeth ar gyfer disgyblion â dietau neu alergeddau arbennig. Mae angen cymryd gofal i wirio gyda theuluoedd a oes gan unrhyw ddisgyblion alergeddau neu ddeietau arbennig cyn bod bwyd yn cael ei roi iddynt.

Cydymffurfio â “Rheoliadau Bwyta'n Iach mewn Ysgolion (Safonau a Gofynion Maeth) (Cymru) 2013”

Disgwyliad Llywodraeth Cymru yw bod ysgolion ac awdurdodau lleol yn cydymffurfio â'r Rheoliadau Bwyta'n Iach mewn Ysgolion gan fod ysgolion wedi dychwelyd i drefniadau cyn COVID.

Brecwast am ddim mewn ysgolion cynradd

Mae Llywodraeth Cymru yn disgwyl bod clybiau brecwast yn gweithredu fel arfer, oni bai y byddai'n afresymol iddynt wneud hynny. Fe atgoffir awdurdodau lleol bod y dyletswydd cyfreithiol i ddarparu brecwast ysgol am ddim (adran 88 o Ddeddf Safonau a Threfniadaeth Ysgol (Cymru) 2013) yn parhau yn ddigyfnewid. Mae Llywodraeth Cymru wedi cynhyrchu canllawiau ar ddarparu brecwastau am ddim mewn ysgolion cynradd.

Anogir awdurdodau lleol i drafod unrhyw benderfyniad i beidio ag ailagor clwb brecwast gyda'u cynghorwyr cyfreithiol. Fe'u hanogir hefyd i gyfathrebu penderfyniadau a'r rhesymau dros eu cymryd gyda rhieni cyn gynted ag y bo modd.

Lawrlwytho'r dudalen hon fel PDF . Maint Ffeil 96 KB.

Maint Ffeil 96 KB. Efallai na fydd y ffeil hon yn gyfan gwbl hygyrch.